نوشتارها

سلسله نوشتارهایی از مستندات انجمن زرتشتیان تهران

2011-08-24T15:41:00.000-07:00

چگونه زمین های مارکار یزد را باختیم

نویسنده: سروش سیاوش

با این توضیحات، هیچ دردی از جماعت درمان نخواهد شد، مگر اینکه بخواهیم بدانیم بر ما چه رفته؟ و هنوز هم می رود؟ و آنگاه برای به دست آوردن آنچه که از دست داده ایم راهی را آغاز کنیم تا بعد از این چنین انسانهایی که شرحش خواهد رفت در میان زرتشتیان ریشه نگیرند و مانع رویش جوانه های مفید نگردند. در این نوشتار با ارائه ی دلایل کامل و شواهد مستند به طرح پاره ای از سؤالات خواهم پرداخت که به دست آوردن پاسخ آنها به عهده ی شما خوانندگان خواهد بود.

و اما داستان زمین های مارکار آباد یزد از زبان پرونده های موجود در انجمن:
در تاریخ سی ام خرداد ماه چهل و نه خورشیدی شهرداری یزد طی نامه ی شماره ی 7531خواستار تصرف زمین های موقوفه ی انجمن اکابر پارسیان هندوستان که از محل سرمایه ی پشوتن جی مارکار برای هزینه های مورد لزوم تعمیرات و توسعه ی عمارت پرورشگاه مارکار اختصاص یافته بود، شد. این نامه به شماره ی 29.3258 مورخ 49/04/16 در دفتر انجمن زرتشتیان تهران به ثبت رسیده است.در جواب این نامه اما در تاریخ 1350/03/30 انجمن دوره 30 نامه ای به شماره ی 30.1038 را به شهرداری یزد می نویسد و تصریح می نماید که:" ... انجمن ایرانی بمبئی مؤسسه ای موقوفه است و درآمد خاصی ندارد و به همت اشخاص نیکوکار محلی و مرکزی و انجمن زرتشتیان اداره می شود".

نامه ی شماره ی 30.4365 انجمن زرتشتیان تهران مورخ351/12/14 نشان دهنده ی ناریخچه ی این زمین می باشد. در بند چهار این نامه آمده است:" روانشاد پشوتن جی مارکار آن روزی که در اثر قطع بودجه از هند ، مدارس و پرورشگاه تعطیل شود را پیش بینی نموده و دو قطعه زمین : یکی از اراضی مهدی آباد به پلاک ثبتی 3 فرعی از 25 بخش 5 یزد به مساحت 90 قفیز و دیگری از اراضی نعیم آباد – آبشاهی به شماه ی 7343 وبه مساحت 40 قفیز را خریداری و به انجمن زرتشتیان ایرانی بمبئی ( در آن زمان اکابر پارسیان هندوستان) واگذار و سند هر دو قطعه به نام انجمن ایرانی بمبئی صادر شده و درآمد حاصله از این دو قطعه منحصراً باید به مصرف تعمیر و توسعه ی عمارت پرورشگاه و مدارس دخترانه و پسرانه ی مارکار و تکمیل ( ساختمان) آنها برسد.

اما همه ی این پاسخ های قانونی ، منطقی و متٌقن ، توسط گردش 35 انجمن زرتشتیان تهران فراموش شده و اقداماتی صورت گرفته که به صورتی مستند و با ذکر شماره ی نامه و تاریخ ثبتشان به آگاهی شما خوانندگان خواهد رسید.

ادامه دارد...

آگاهی هایی بیشتری در باره ی برج ساعت را در اینجا بخوانید. نمای بیرونی مدرسه ی مارکار را در اینجا ببینید.

پیوندهای مرتبط: بخش پایانی چگونه زمین های موقوفه مارکار یزد را باختیم؟
بخش دوم چگونه زمین های موقوفه ی مارکار یزد را باختیم؟

نقش زبان در انتقال فرهنگ

2011-08-12T11:14:00.000-07:00

زﺑﺎن ﻫﺎی دری و ﻓﺎرﺳﯽ ﺑﺮای اﻧﺘﻔﺎل ﻓﺮﻫﻨﮓ زرﺗﺸﺘﯽ ﻣﺎﻧﺪن

ﻧﻮﻳﺴﻨﺪﻩ: ﺟﻤﺸﻴﺪ ﮐﻴﻮﻣﺮﺛﯽ

زرﺗﺸﺘﻴﺎن ﮐﻪ از ﻳﺰد ﺑﻪ ﺗﻬﺮان ﻣﻬﺎﺟﺮت ﮐﺮدﻧﺪ ، ﻣﺸﮑﻼت زﻳﺎدی داﺷﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﻳﮑﯽ از ﺁﻧﺎن ﺑﻠﺪ ﻧﺒﻮدن زﺑﺎن ﻓﺎرﺳﯽ
ﺑﻮد. ﺷﺎﻳﺪ ﺗﻌﺠﺐ ﮐﻨﻴﺪ ، اﻣﺎ ﺣﻘﻴﻘﺖ دارد. زرﺗﺸﺘﻴﺎن ﺑﺴﻴﺎری ﺑﻮدﻧﺪ ﮐﻪ در روﺳﺘﺎی ﺧﻮد هﻴﭽﻮﻗﺖ ﺑﻪ زﺑﺎن ﻓﺎرﺳﯽ
ﺻﺤﺒﺖ ﻧﮑﺮدﻩ ﺑﻮدﻧﺪ. اﻳﻨﺎن اﻟﺒﺘﻪ، ﺑﻴﺸﺘﺮﻣﺎدران ﻣﺎ ﺑﻮدﻧﺪ.
در روﺳﺘﺎهﺎی زرﺗﺸﺘﯽ ﻧﺸﻴﻦ اﺻﻮﻻ ﻣﻮﻗﻌﻴﺘﯽ در اﺟﺘﻤﺎع ﺁن روز ﻳﺰد وﺟﻮد ﻧﺪاﺷﺖ ﮐﻪ زﻧﺎن ﺑﺎ ﻏﻴﺮ زرﺗﺸﺘﻴﺎن
ﻣﺮوادﺗﯽ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ.از دﻳﮕﺮ ﺳﻮی ﺗﺠﺮﺑﻪ هﺎی ﺗﻠﺨﯽ ﮐﻪ ﭼﻨﺎن هﻢ از ﺁن زﻣﺎن ﻓﺎﺻﻠﻪ ﻧﺪاﺷﺖ و هﻨﻮز هﻢ ﮐﻢ و ﺑﻴﺶ
ﺷﺎهﺪ ﺁن هﺴﺘﻴﻢ زرﺗﺸﺘﻴﺎن را ﻣﺠﺒﻮر ﻣﯽ ﮐﺮد ﮐﻪ از ﺁﻣﺪ و ﺷﺪ زﻧﺎن و دﺧﺘﺮان ﺑﺎ ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﺎن ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی ﮐﻨﻨﺪ و از ﺗﺮس
دزدﻳﺪﻩ ﺷﺪن هﺎ و ﺗﻮهﻴﻦ هﺎ و ﻣﺼﻴﺒﺖ هﺎ، اﺻﻮﻻ ﻧﮕﺬارﻧﺪ دﺧﺘﺮان و زﻧﺎﻧﺸﺎن ﺗﻮﺳﻂ ﻧﺎﻣﺤﺮﻣﺎن دﻳﺪﻩ ﺷﻮﻧﺪ. ﺑﻪ هﻤﻴﻦ
ﺳﺒﺐ هﻢ ﺑﻮد ﮐﻪ ﻣﺎدران زرﺗﺸﺘﯽ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺗﻬﺮان ﻣﻬﺎﺟﺮت ﻣﯽ ﮐﺮدﻧﺪ زﺑﺎﻧﯽ ﺟﺰ دری ﻧﻤﯽ داﻧﺴﺘﻨﺪ و ﺑﺴﻴﺎری از ﮐﻠﻤﺎت
ﻓﺎرﺳﯽ را ﻧﻤﯽ ﻓﻬﻤﻴﺪﻧﺪ.
هﻤﻴﻦ ﻣﺸﮑﻞ را اﻣﺮوز زرﺗﺸﺘﻴﺎن ﻣﻬﺎﺟﺮ ﺑﻪ ﺁﻣﺮﻳﮑﺎ ﻧﻴﺰ ﺑﻪ هﻤﺮاﻩ ﺧﻮد دارﻧﺪ. اﻣﺎ اﻳﻨﺒﺎر ﻣﺎدران ﺗﻨﻬﺎ ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ و
ﺑﺴﻴﺎری از ﭘﺪران هﻢ ﺑﺎ ﻣﺎدران هﻤﺮاﻩ هﺴﺘﻨﺪ. در ﮐﺸﻮری ﻏﺮﻳﺐ ﺑﺎ زﺑﺎﻧﯽ ﻏﺮﻳﺐ ﺗﺮ دﻏﺪﻏﻪ ﻳﺎدﮔﻴﺮی زﺑﺎن اﻧﮕﻠﻴﺴﯽ
ﺑﺮای ﺑﺴﻴﺎری ﺑﻪ ﮐﺎﺑﻮس زﺑﺎن ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺷﺪﻩ ﮐﻪ ﺗﻨﻬﺎ راﻩ ﺣﻞ ﺁن ﺗﺸﻮﻳﻖ ﺑﭽﻪ هﺎ ﺑﺮای ﺗﮑﻠﻢ ﺑﺎ هﻤﺎن اﻧﮕﻠﻴﺴﯽ ﺷﮑﺴﺘﻪ ﺑﺴﺘﻪ
اﻳﺴﺖ ﮐﻪ در ﻣﻬﺪ ﮐﻮدک هﺎ و ﮐﻮدﮐﺴﺘﺎن هﺎ و دﺑﺴﺘﺎن هﺎ ﻳﺎد ﻣﯽ ﮔﻴﺮﻧﺪ. ﻣﺎدرهﺎ و اﻳﻨﺒﺎر ﭘﺪرهﺎ هﻢ ﺳﻌﯽ ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ ﺑﻪ
ﻓﺮزﻧﺪاﻧﺸﺎن ﺑﻴﺎﻣﻮزﻧﺪ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺟﺎی زﺑﺎن ﻣﺎدری از زﺑﺎﻧﯽ اﺳﺘﻔﺎدﻩ ﮐﻨﻨﺪ ﮐﻪ ﻣﻌﻨﯽ ﺑﺴﻴﺎری از ﻟﻐﺎﺗﺶ را هﻨﻮز هﻢ ﻧﻤﯽ
داﻧﻨﺪ. و اﻳﻦ ﻧﺮدﺑﺎﻧﯽ اﺳﺖ هﻢ ﺑﺮای ﻓﺮزﻧﺪان ﺗﺎ ﺑﺘﻮاﻧﻨﺪ اﻧﮕﻠﻴﺴﯽ را ﺳﻠﻴﺲ ﺗﺮ ﺻﺤﺒﺖ ﮐﻨﻨﺪ و هﻢ ﺑﺮای ﻣﺎدران و ﭘﺪران
ﺗﺎ اﻳﻦ زﺑﺎن ﺳﺮﺳﺨﺖ را ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺑﻴﺎﻣﻮزﻧﺪ.
ﻳﮑﯽ ازﺗﺠﺮﺑﻪ هﺎی ﻣﻬﺎﺟﺮت دوم زرﺗﺸﺘﻴﺎن از دﺳﺖ رﻓﺘﻦ زﺑﺎن ﺷﻴﺮﻳﻦ دری در ﻣﻴﺎن ﻧﺴﻞ ﺳﻮم ﻣﻬﺎﺟﺮان ﺑﻮد .
هﺮ ﭼﻨﺪ ﺑﻪ ﺗﺎزﮔﯽ زﻣﺰﻣﻪ هﺎﻳﯽ ﺑﺮای ﺁﻣﻮزش اﻳﻦ زﺑﺎن ﺑﻪ ﺟﻮاﻧﺎن در ﺗﻬﺮان ﺷﻨﻴﺪﻩ ﻣﯽ ﺷﻮد.
ﺗﺎ ﭼﻨﺪ ﺳﺎل ﺁﻳﻨﺪﻩ ﺷﺎﻳﺪ هﻤﻴﻦ ﻣﻮرد در ﺑﺎرﻩ زﺑﺎن ﻓﺎرﺳﯽ ﭘﻴﺶ ﺁﻳﺪ و ﻋﺪم ﺗﮑﻠﻢ ﻧﺴﻞ دوم ﻣﻬﺎﺟﺮان زرﺗﺸﺘﯽ اﺳﺖ ﺑﻪ
ﺁﻣﺮﻳﮑﺎ ﮐﻪ ﻋﺪم ﺗﻮاﻧﺎﻳﯽ ﺷﺎن ﺑﻪ ﺗﮑﻠﻢ ﺣﺘﺎ زﺑﺎن ﻓﺎرﺳﯽ ﺑﺎﻋﺚ دل ﻧﮕﺮاﻧﯽ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺷﻮد . در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺷﺎﻳﺪ ﺗﺎ ﭼﻨﺪ ﺳﺎل
ﺁﻳﻨﺪﻩ ﺷﺎهﺪ ﺑﺎﺷﻴﻢ ﮐﻪ اﻧﺠﻤﻦ هﺎی زرﺗﺸﺘﻴﺎن ﺁﻣﺮﻳﮑﺎ ﺑﺎ ﭘﺮ ﮐﺮدن ﮐﻼس هﺎی دری و ﻓﺎرﺳﯽ ﺳﻌﯽ در ﭘﺮ ﮐﺮدن ﺟﺎی
ﺧﺎﻟﯽ زﺑﺎن هﺎی ﻏﻴﺮ ﻗﺎﺑﻞ اﺳﺘﻔﺎدﻩ ﻓﺎرﺳﯽ و دری ﮐﻨﻨﺪ.
هﻤﻪ ﮐﻮﺷﺶ هﺎ ﺑﺮای ﺁﻣﻮزش اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ زﺑﺎن هﺎ ﺑﺮای ﻧﺴﻞ هﺎی ﺑﻌﺪی ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻘﺪﻳﺮ ﺧﻮاهﺪ ﺑﻮد و ﺷﺎﻳﺪ در ﺑﺮﺧﯽ
ﻣﻮاﻗﻊ ﺣﺘﺎ ﻻزم. اﻣﺎ ﺁﻧﭽﻪ در اﻳﻦ ﻣﻴﺎن از اهﻤﻴﺖ ﺑﺮﺧﻮردار اﺳﺖ هﻤﺎﻧﺎ اﻧﺘﻘﺎل ﻓﺮهﻨﮓ اﺳﺖ از اوﻟﻴﺎ ﺑﻪ ﻓﺮزﻧﺪان. اﮔﺮ
ﭘﺪر و ﻣﺎدر ﺑﺘﻮاﻧﻨﺪ ﭘﻴﺶ از ﺁﻧﮑﻪ ﺳﻌﯽ در ﺁﻣﻮزش زﺑﺎن و ﺧﻂ ﻓﺎرﺳﯽ واﺣﻴﺎﻧﻦ دری ﺑﻪ ﻓﺮزﻧﺪان ﺧﻮد ﮐﻨﻨﺪ ﮐﻤﯽ هﻢ ﺑﻪ
ﻓﮑﺮ اﻧﺘﻘﺎل ﺁن ﭼﻴﺰی ﺑﺮﺁﻳﻨﺪ ﮐﻪ ﻣﯽ ﺗﻮان ﻓﺮهﻨﮓ زرﺗﺸﺘﯽ ﻣﺎﻧﺪن ﻧﺎﻣﻴﺪش و روزی و روزﮔﺎری ﻣﺴﺒﺐ اﺻﻠﯽ
ﭘﺎﻓﺸﺎری زرﺗﺸﺘﻴﺎن در ﺣﻔﻆ ﺁداب و ﺳﻨﻦ دﻳﻨﯽ زرﺗﺸﺘﯽ ﺑﻮد و در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﻋﺎﻣﻞ ﻣﺎﻧﺪﮔﺎری ﺁﺑﺎء و اﺟﺪادﻣﺎن ﺑﺮ
ﺑﺎورهﺎی زﻳﺒﺎ و اﺻﻴﻞ زرﺗﺸﺘﯽ.
ﺁﻧﭽﻪ ﺑﺎﻋﺚ ﭘﺎﺑﺮﺟﺎﻳﯽ و اﺳﺘﻮاری ﻣﺎ ﺑﺮ هﻤﻪ ﺑﺎورهﺎی دﻳﻨﯽ ﻣﺎن اﺳﺖ هﻤﺎن ﻓﺮهﻨﮕﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ اﻳﻦ ﺟﺎﻣﻌﻪ را در
درازای ﺗﺎرﻳﺦ ﭘﺮ رﻧﺞ و ﻋﺬاب ﺧﻮد در ﺑﺮاﺑﺮ ﭼﻴﺮﮔﺎن و وﺣﺸﻴﺎن اﺳﺘﻮار و ﻧﺴﺘﻮﻩ ﻧﮕﺎﻩ داﺷﺖ. ﺑﻴﺎﻳﻴﻢ ﺑﻪ ﺟﺎی
ﭘﺮداﺧﺘﻦ ﺑﻪ اﻣﻮر دﺳﺖ دوم ﺑﻪ اﺻﻞ ﻣﻮﺿﻮع ﺗﻮﺟﻪ ﮐﻨﻴﻢ . ﺑﻴﺎﻳﻴﺪ ﺑﻪ ﺟﺎی ﭘﺎﻓﺸﺎری ﺑﻪ دری ﺳﺨﻦ راﻧﺪن ﮐﻪ ﻣﯽ ﺗﻮان
ﺑﻪ راﺳﺘﯽ اﺑﺰار اﻧﺘﻘﺎل ﻓﺮهﻨﮕﺶ ﻧﺎﻣﻴﺪ ﺑﻪ ﺧﻮد ﻓﺮهﻨﮓ ﺑﺮﺳﻴﻢ. اﻣﺮوز ﮐﻪ اﻳﻦ ﻧﻮﺷﺘﻪ را ﺧﻮاﻧﺪﻳﺪ ﮐﻤﯽ ﮐﻼهﺘﺎن را
ﻗﺎﺿﯽ ﮐﻨﻴﺪ و ﺑﻪ ﺧﻮد ﺟﻮاب دهﻴﺪ : ﺁﻳﺎ ﭼﻴﺰی از ﺁن ﻓﺮهﻨﮓ ﺑﺮاﻳﻤﺎن ﻣﺎﻧﺪﻩ اﺳﺖ؟ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﺷﻤﺎ ﻧﻴﺰ ﺑﺮ اﻳﻦ ﺑﺎورﻳﺪ ﮐﻪ
ﭼﻴﺰی از ﺁن ﻓﺮهﻨﮓ ﺑﺎﻓﯽ ﻧﻤﺎﻧﺪﻩ ﺗﺎ ﻣﻨﺘﻘﻞ ﺷﻮد ﺑﺮای ﻣﺎ ﺑﻨﻮﻳﺴﻴﺪ ﮐﻪ ﭼﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﮐﺮد؟ واﮔﺮ ﭘﺎﺳﺨﺘﺎن ﻣﺜﺒﺖ اﺳﺖ ﺑﺎز هﻢ
ﺧﻮﺷﺤﺎل ﺧﻮاهﻴﻢ ﺷﺪ اﮔﺮ ﻧﻈﺮﺗﺎن را ﺑﺎ هﻤﻪ ﺧﻮاﻧﻨﺪﮔﺎن« اﻣﺮداد دات ﮐﺎم» در ﻣﻴﺎن ﺑﮕﺬارﻳﻢ.

هالووین، جشن آریایی ها

2010-11-11T07:55:00.001-08:00

نویسنده:کیومرث سامیا کلانتری

هالووین که هر سال در سی و یک اکتبر جشن گرفته می شود. یک رسم قدیمی است که قبل از مسیحیت رواج داشته. این رسم که ( سلت) ها آن را « سامین» می نامیدند، جشنی بوده که در پایان تابستان و آغاز زمستان سرد و طولانی برگزار می گردیده و چون محصول را برداشت می کردند مرزی بوده میان ثروت و فقر. زندگی و مرگ. چون اگر کمتر از خوراکشان محصول برداشت می کردند زمستان طولانی و سرد در پیش داشتند روزگار سختی در انتظارشان بود.

سابقه این جشن به حدود پانصد سال پیش از میلاد می رسد ولی مذهبیون کاتولیک این روز را روز همه مقدسین نامیدند. در صورتی که سی و یک اکتبر در ایرلند رسمن تابستان به پایان می رسید و این روز را« سامین» می نامیدند. که به معنی سال نو «سلت» ها بوده است و اعتقاد داشتند که ارواح درگذشتگان یکسال گذشته، به زمین باز می گردند و باور داشتند چون به زمین برمی گردند به خانه های خودشان می روند.

- به فلسفه آتش افروزی که اولین روز سال نوی ایرانی یعنی نوروز برگزار می کردند گوشه چشمی داشته باشیم با این تفاوت که ایرانی خانه را تمیز می کرد و سفره ای پهن می کرد و شمع و یا چراغی بر سفره می گذاشت و آن شب آتش می افروخت تا روان درگذشته راه خانه اش را پیدا کند-

تفاوتی که در این مراسم است اینکه سلت ها غذا را در خانه می گذاشتند که ارواح از آنها استفاده کنند . اما اینان ماسک به صورت می زدند که ارواح بد را از خود دور کنند.

زمانی کنستانتین اول دین رسمی روم را دین مسیحی اعلام کرد و چون روم قدرت بزرگ اروپا بود، کلیسا کوشید تا تمام مراسم قبل میلاد مسیح را از بین ببرد. و چون مسیحیت ریشه در آئین مهر داشت که قبلا از مسیحیت در روم رواج داشت آن رسوم وارد مسیحیت گردید و فقط نامشان عوض شد. ولی تلاش برای منحرف کردن جشن سامین کارگر نشد چون با برداشت محصول همراه بود. چیزی که زمستان سرد و طولانی آن روزگار باعث می شد که زنده بماند.

در سال 1840 میلادی ایرلند دچار قحط سالی شد و ایرلندی ها برای زندگی بهتر به آمریکا مهاجرت کردند و رسوم خود را به آمریکا آوردند ار جمله هالووین را و چون مسیحیت هر رسمی را از دیگران گرفته حتا تولد مسیح که تولد مهر است . در نتیجه آنان بدون آن که بدانند هالووین ریشه اش از کجاست با تغییراتی آن را پذیرفتند. مثلن مسیحیان، کریسمس را شب روز قبل از آن جشن می گیرند و می گویند شب میلاد مسیح یا شب سال نو و این نیز برگرفته از رسوم یهودی است. چون یهودیان روزهای مهمشان از شب قبل از آن آغاز می شود و همیشه هم این طور بوده . چون یهودی ها از تقویم قمری استفاده می کنند و آفتاب که غروب کرد روز دیگری آغاز می شود یعنی آغاز شب آغاز روز بعد است برعکس ایرانیان که بامداد، را با سپیده دم و آغاز روز آغاز می کنند.

در قرن نوزدهم هالووین رنگ سنتی و اصالت خود را از دست داد و چهره خرافی به خود گرفت به طوری که بعضی ها عقیده داشتند این رسم پرستش شیطان است و بعضی ها هم آتش روشن میکردند و لباس مخصوص می پوشیدند که ارواح سر گردان را از خود دور کنندو امروز آنچه توجه را جلب می کند و باعث ماندگاری آن شده شادی آن است نه فلسفه وجودی آن.

قصر فیروزه و افسانه های آن

2010-11-11T07:50:00.000-08:00

قصر فیروزه و افسانه های آن

فروردین ماه سه هزار و هفتصد و چهل هشت خورشیدی زرتشتی

----------------------------------------------------

شاید آن زمان که شاهزادگان قاجاری در قصرافسانه ای فیروزه قدم می زدند به فکرشان هم خطور نمی کرد که روزی آن بارگاه شاهانه اشان تبدیل به گورستانی شود که جسد بی جان زرتشتیان از جهان رفته را در خود جای دهد. آیا آن شب که آن بانوی خفته در اتاق پر زرق و برق قصر فیروزه، خوابی آشفته دید، کسی خوابش را برایش تأویل کرد؟ آیا کسی به او گفت تفسیر آن رؤیایی که قصرش خانه مردگان شده بود، چیست؟یا آن زمان که رؤیا هایی درخیالات دختر شاهزادگان درباری با افسانه های هزار و یک شب نقش می بست کسی به آنان گفته بود که روزی همه چیز زیرو رو خواهد شد؟. آیا می دانستند که پایه های حکومت استبدادی شان به دست کسی ویران می شود تا زمین ها و املاکشان را به گروهی زرتشتی به ظن آنان، «نجس» بفروشد؟

در سال 1269 هجري قمري در ارتفاعات دوشان تپه كه به خوبي موقعيت و لطافت هوا شهرت داشت به فرمان ناصرالدين‌شاه عمارتي زيبا ساختند. قصر فيروزه نيز ميان دوشان تپه و كوه‌هاي شمال شرقي تهران قرار گرفت. اين كاخ به شكل نيم دايره بود. چند رديف ايوان‌هاي روباز دور تا دور اين ساختمان را فرا گرفته‌اند يك منظره كاملاً غير ايراني را به آن مي‌دهند.

آری! روزی و روزگاری این زمین های قصر فیروزه می رفت که افسانه ساز شود برای زرتشتیانی که عمری را در تنهایی و مکنت و درویشی سر کرده بودند. افسانه این زمین های اهدایی آنقدر دلکش بود که خون روانشاد کیخسرو شاهرخ را بر زمین ریخت. این افسانه را می خواهم یکبار دیگر و یا شاید درآخرین مهلت بنویسم.

افسانه از آنجا آغاز شد که قریب به شصت سال پیش از این ، بخشی از ملکی در جنوب شرقی تهران که قصر یکی از شاهزادگان قجر بوده و به مصادره حکومت پهلوی در آمده بود، به عنوان زمین های خالصه به فروش گذارده می شود. این قطعه بلافاصله، مورد توجه هم زرتشتیان و هم کلیمی های تهران قرار می گیرد . هر دو هم می خواهند آرامگاه مردگان خود را در آن بنا کنند.زرتشتیان طبق سنتی دیرینه، مردگان خود را در دخمه ای در پشت تپه معروف به بی بی شهربانو - که امروز داخل اراضی مربوط به سیمان تهران واقع شده - قرار می دادند تا طعمه پرندگان شوند. اما به خاطر اذیت و آزاری که از سوی مردم آن ناحیه نسبت به آنان روا می شد قصد خرید زمینی دورافتاده به منظور دفن مردگانشان خارج از عرف دینشان داشتند. هر دو هم نمایندگانی به دربار فرستادند تا با قیمتی عادلانه زمین ها را صاحب شوند.

نماینده کلیمی ها پیش تر پیشنهاد پنجاه هزار تومانی داده بود به امید اینکه بی هیچ رقیبی زمین هارا تصاحب کند.

اما نماینده زرتشتیان که به حضور می رسد به جز پول، سرمایه دیگری هم دارد که شاید تا آن موقع خود از آن بی خبر بود. هنگامی که بدون اطلاع از پیشنهاد پنجاه هزار تومانی کلیمی ها پیشنهاد پانزده هزار تومانی زرتشتیان را عنوان می کند روحش هم از این موضوع خبر ندارد که رضا شاه بزرگ، ایرانیان زرتشتی را صاحبان اصلی ایران می داند و در پاسخ می گوید: اینان زمانی به عنوان صاحبان اصلی این آب و خاک همه ایران را در حیطه اختیار خود داشته اند.بنابراین من نمی توانم قطعه کوچکی از آن را از آنان دریغ کنم. این می شود که سند این زمین ها به قید شروط به مدت یکسال در بیع زرتشتیان نوشته می شود تا پول نقد برای خرید آن از سوی انجمن تازه تأسیس زرتشتیان تهران آماده شود. البته مبلغ زیادی از آن پول نقداً توسط روانشاد کیخسرو شاهرخ تهیه و مستقیماً متعهد می شود که در صورت عدم تهیه و اعاده مابقی توسط مردم، تماماً توسط خود وی پرداخت شود. در این مدت اما مقدمات تهیه وقف نامه ای بسیار قوی از سوی ایشان آماده می شود. بر اساس این وقف نامه محضری و رسمی تمام منافع این زمین وقفی که بالغ بر یکصد میلیون متر مربع می شد ، با محدوده ای از بزرگراه افسریه تا بالاترین نقاط در بلندی های مشرف بر آن ، به مالکیت (انجمن های) زرتشتیان سراسر عالم در می آید.و این اتفاق بعد از چهارصد سال پس از روی کار آمدن صفویه دوباره - برای نخستین بار - اتفاق می افتد. تا پیش از آن زرتشتیان حق تصاحب آنهمه زمین به طور یکجا و به صورت عام در هیچ کجای ایران را نداشتند. البته انجمن زرتشتیان تهران سالها بعد تولیت آن را می پذیرد که به هیچ وجه به معنای تغیییر در وقف نامه و منحصر شدن تولیت به یک انجمن واحد نبوده و نخواهد بود. از همان نخستین روز همواره چشم هایی به دنبال تصاحب دوباره این زمین ها توسط برخی از گروه های افراطی مسلمان بود. اما همواره قانون وقف گلوی همانانی که قصد بیرون آوردن این زمین از چنگ زرتشتیان را داشتند را فشار می داد. اما بالاخره ندانم کاری مدیران وقت کار خود را کرد.

یک سال پیش از انقلاب اسلامی در سال یکهزار سیصد و پنجاه و شش البته مقدار چهارصد و بیست هزار متر مربع از این زمین ها که به زمین های تهران کاخ معروف بوده و به تعداد زیادی از زرتشتیان نیز به صورت اجاره نود و نه ساله رهن داده شده بود به صورت کاملاً غیر عادلانه و در اثر خیانت هایی که از سوی سردمدارن و امضا داران انجمنی و غیر انجمنی صورت می گیرد در عوض یازده میلیون تومان به شکاربانی دربار شاهنشاهی انتقال می یابد. از آن زمان است که می توان سایه اُلیگارشی زرتشتی را بر جامعه زرتشتیان آن روز مشاهده کرد.در این زمان دکتر فرهنگ مهر رئیس دانشگاه پهلوی و رئیس وقت انجمن زرتشتیان تهران- ساکن در شیراز- بود و اخوی ایشان جناب آقای دکتر بوذرجمهر مهر نماینده زرتشتیان در مجلس شورای ملی. زمانی که سال ها بعد در سال یکهزار و سیصد هفتاد و شش و در جریان برگزاری ششمین کنگره جهانی زرتشتیان در محل انجمن زرتشتیان تهران از ایشان پرسیدند:« شما که می دانستید این انقلاب در راه است و شاه رفتنی است چرا تسلیم امضای این سند شدید ؟» پاسخ داد:« این امر تحت نظارت اخوی بنده صورت گرفته . بنده همیشه می گفتم کتی که تن من است و من به آن احتیاج دارم را شما می توانید به واسطه زورتان از تنم بکنید و بپوشید اما من به شما نخواهم داد تا بعداً دوباره از شما گدایی اش کنم»

لازم به توضیح است که در همان سال ها توسط عوامل امپراطوری اُلیگارشی زرتشتی، اداره امور آدریان بزرگ و همچنین مارکار تهران پارس نیز از مدیران لایق پیشین گرفته می شود که خود داستانی جداگانه دارد.

اما انقلاب اسلامی که پیروز می شود آقایان که همه اصول فقه و موقوفات را به خوبی می دانند در پی حل این معضل برمی آیند . نخستین گام رد ادعاهای انجمنی ها و زرتشتیان نسبت به موقوفه بودن این زمین هاست و ساختن مستدلات جدید برای مشکل تراشی در اسناد وقفی این زمین ها و نهایتاً ، پس گرفتن مابقی زمین ها که با ارقام آن روز هم سر به فلک می زند.این است که در حوالی اواخر دهه شصت هنگامی که جنگ نیز به پایان رسیده و دغدغه های تجاوز و دفاع دیگر وجود ندارد ، آقایان داخل بازی دیگری می شوند که اینطرفش امپراطوری اَلیگارشان زرتشتی قرار دارد.و آن درست هنگامی است که گردش سی و چهاربه ریاست مهندس رستم آبادیان به نیمه های راهش می رسد.

اما بازی زمین های قصر فیروزه در دوره ای آغاز می شود که گردش سی و پنج به ریاست مهندس خدایار معاونت عمرش به پایان می رسیده در این هنگام نامه هایی میان انجمن و سپاه رد و بدل می شود و بالاخره بدون مصوبه هیئت مدیره و با عجله بسیار وکالت باز پس گیری این زمین ها به شخصی به نام رضایی واگذار می شود. دستور کار نیز استفاده نابخردانه ازموضوع شکاربانی ، و لوث کردن قضیه و ادعای زیر فشار استبداد شاهنشاهی بودن،قرارداده می شود. بر اساس سناریوی طراحی شده در دادگاه های اسلامی بر علیه آن حکم صادر می شود و موافقت مجمع همگانی در آن دوره و امضای سند توسط مدیران منتخب انجمن زرتشتیان تهران دلیلی بر رد این ادعا بیان می شود. بنابراین به آسانی انتقال اسناد وقفی قصر فیروزه حتا در تحت استبداد شاهی نیز توسط بالاترین مراجع قضایی جمهوری اسلامی ایران مهر تأئید می خورد .

گردش سی و شش تحت ریاست افلاطون ضیافت کارخاصی در راستای این دستور عمل انجام نداد و عملاً پروژه طراحی شده توسط مسئولان سپاه پاسداران را تعطیل کرد. هر چند این کار ضیافت تنها دلیلش لجبازی و عدم سازشش با آقای معاونت بوده است و هیچ انگیزه سیاسی یا ملاحظات اقتصادی در آن نقش ندارد.

گردش سی و هفت انجمن زرتشتیان تهران که آغاز شد ، مهندس پرویز روانی نماینده مجلس شده بود و دکتر مهربان مهررئیس و مهربان بهمردی نایب رئیس و خانم اردشیری هم دبیر هیئت مدیره و جمشید کیومرثی خزانه دارش یودند.

شخصی به نام دکتر رستم گوهری زاده ی داروساز هم شده بود رئیس کمیسیون موقوفات. در آن موقع آقای داریوش دیانت رئیس دبیرخانه انجمن بود ولی چون شائبه همکاری وی با ضیافت می رفت محکوم به کنارگذاری بود و خیلی زودکنار گذاشته شد .

دکتر رستم گوهری زاده بدون آن که کسی از اهالی تازه وارد انجمن خبردار باشد به دیدار مسئولان سپاه پاسدران که زمین های وقفی قصر فیروزه را به بهانه مانور و ارتش و جنگ و اینجور چیزها در چنگ خود داشتند ، رفته بود و فتوکپی صورتجلسه ای هم به دبیرخانه انجمن رسید مبنی بر موافقت ضمنی انجمن با بحث پیرامون اجاره زمین های قصر فیروزه.

در گردش سی و شش که آقای افلاطون ضیافت ریاست آن را به عهده داشته بود جنگی وجود داشته میان مهندس خدایار معاونت رئیس گردش سی و پنج و او. بلی این جنگ را اکثر مردم در آنزمان جنگی نابرابر می دانستند میان وزارت کشور به سرکردگی ضیافت از یک سوی و سمبل خوبی و نیکویی جناب آقای خدایار معاونت . بلی این باور اکثریت قریب به اتفاق مردم زرتشتی در آن زمان نیز بود. چقدر این ضیافت آدم بدی بود که به خاطر سه میلیون تومان نا قابل با راه انداختن جنگ و دو دستگی در جامعه به همازوری لطمه می زد. بدتر از همه این که به زعم مردم او به عنوان کارمند وزارت کشور – هر چند که پست مهمی هم نداشته باشد – نماینده تام الاختیار دولت اسلامی در جامعه زرتشتیان بود.

در جلسه هیئت مدیره بیان می شود که رضایی وکیل استخدام شده توسط آقای خدایار معاونت حکمی بر اساس فتوای امام خمینی(ره)مبنی بر عدم مصاده اموال موقوفه و بر گرداندن زمین های تهران کاخ از دادگاه گرفته اما ضیافت از پرداخت حق الوکاله وی طفره رفته و اکنون در گردش سی و هفتم می بایست سه میلیون تومان به وی پرداخت شود. درحالی که پرونده های انجمن بر عکس،نشان می دهد که هیچ حکمی از دادگاه گرفته نشده به جز همان فتوایی که بدون دریافت مزدی صادر شده. نکته اصلی اینکه تا دو سال ابتدای انجمن دکتر مهربان مهر به خاطر رفاقت و شراکت تنگاتنگش با مهندس پرویز روانی دست بسته هر چه گوهری زاده می گفت در صحن انجمن به تصویب می رساند و به عنوان یار بی جیره و مواجب وی با او همکاری کامل داشت.

در باره خصوصیات فردی و شخصیتی دکتر مهر این که سالها به عنوان شریک مالی مهندس روانی در کار ساخت ساز بود با وجود گذراندن تحصیلات پزشکی اش در انگلیس، نتوانسته بود به عنوان یک دکتر گوش و حلق و بینی موفقیتی کسب کند. انسانی خوب و زرتشتی واقعی بود. برای دینش و مردم دل می سوزاند اما متأسفانه تا دو سه سال اول نتوانست از زیر سیطره مهندس روانی که خود تحت الحمایه خدایار معاونت و به طور کلی امپراطوری اُلیگارشی زردشتی ها بود بیرون آید و حرفی برای گفتن نداشت و می توان گفت بدون مقاومت تا آخر دوره سی و هفت تحت فرمان کار کرد. اصولاً دکتر مهربان مهر در دوره سی و هفتم انجمن خیلی انفعالی عمل کرد. وچیزی نگذشت که نه تنها سه میلیون تومان پرداخت نشده توسط افلاطون ضیافت به رضایی پرداخت شد بلکه شخص دیگری به نام سهرابی که خود وکیل سپاه بود با رضایی شریک شد و حق الوکاله دیگری برایش به تصویب رسید . از آن زمان آقای سهرابی شد وکیل رسمی انجمن در اموراجاره زمین های قصر فیروزه به سپاه.

طولی نمی کشد که گوهری زاده با خبر آوردن از تصرف سریع یکی از زمین های سازمان فروهر در خیابان وصال به اعضاء بشارت می دهد که آقای سهرابی و مهندس روانی و دیگر خیرخواهان جماعتی در حال بررسی و یافتن راه حلی برای این معضل حیاتی برای جامعه زرتشتی هستند. چند روز بعد مهندس روانی در خواست جلسه ای فوق العاده می کند و با حضور در آن جلسه به اطلاع هیئت مدیره می رساند!!! که دکتر مهربان مهر به عنوان ریاست انجمن زرتشتیان تهران که واقف زمین قصر فیروزه محسوب می شود، با ارسال نامه ای از آنان تقاضا کرده به جای تصرف و تملک آن زمین آن را با بخشی از اجاره معوقه زمین های قصر فیروزه معامله کند! و این یعنی صدور دستور برای اجاره رفتن زمین هایی که بر اساس وقف نامه ای که روانشاد کیخسرو شاهرخ با ذکاوت و تیز هوشی و آینده نگری ، با گرفتن امضا از مراجع اسلامی حق اجاره رفتنشان را از آنها گرفته بود. بر اساس این وقف نامه که هیچوقت اجازه کپی شدن و تکثیر شدن آن داده نشد هر کس در این زمین ها بنایی بسازد بی هیچ استثناء آن اعیانی به وقف تعلق خواهد گرفت و هیچ کس حتا سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ، حقی قانونی و حقوقی بر آن اعیانی و آن بنا نه داشته و نه خواهد داشت.اما نوشتن نامه ای با مضمونی که مهندس پرویز روانی در جلسه هیئت مدیره بازگو می کند به معنی استارتی بود برای اجاره دادن این موقوفه.

سپاهی هایی که در این زمین ها به امر آموزش و فراگیری مشغول بودند از اینجا و آنجا شنیده بودند که این زمین ها وقفی است و از سرداران خود تقاضای درست شدن شرعی تملک سپاه بر زمین ها را داشتند.

بعد از استارت خوردن مسأله به صورتی که بیان شد همه آقایان خواستند که با برگزاری یک مجمع عمومی سر و ته قضیه را به هم آورده و با استفاده از دکتر مهربان مهر سند اجاره را خیلی زود در دامن سپاه بگذارند. اما هرچه زمان پیش می رفت بر مخالفت های تعداد اندکی از اعضای انجمن افزوده می شد و انجام آن مشکل تر می شد.

اینجا بود که دکتر مهربان مهر بزرگ ترین شانس زندگی اش را آورد . وگرنه در غیر این صورت امروز این او بود که بزرگ ترین بد نامی را برای خود خریده بود. اما خدا با او بود و مدیران جامعه ترجیح دادند تا ضمن مسکوت گذاردن موقت تملیک زمین ها، به موضوع مهم دیگری بپردازند که برایشان منفعت بیشتری داشت. اگر سپاه می خواست آنهمه زمین را مترمربعی یک هزار تومان ( در حالی که قیمت واقعی زمین ها در آن زمان از متر مربعی پانصد هزار تومان که معادل هزار دلار می شد متجاوز بود)هم بدهد باز سر به فلک می سایید؛ بنابراین تصمیم گرفتند قد و قواره و در نهایت مساحت این زمین ها را محدود کنند . بنابراین امر کردند بر تحدید حدود.

دکتر رستم گوهری زاده دریکی از جلسات انجمن عنوان می کند از آنجا که ابعاد و محدوده ی این زمین ها اصلاً معلوم نیست باید حدود آن معلوم شود.در توضیح بیشتر هم اضافه می کند مسئولان سپاه به وی گفته اند فلان ساختمان که در فلان نقطه ساخته اند نه بر روی زمین های قصر فیروزه بلکه بر روی زمین های همسایه قرار دارد. وی افزود بر این اساس باید گروه مهندسی را استخدام کرد که مورد وثوق سپاه هم باشد. بلافاصله در جلسه بعد ایشان گروهی را به جلسه می آورند.( دقت کنید که ایشان از کجا می دانست که این گروه مهندسی، مورد وثوق سپاه بود) و طبق معمول به آسانی به نفع امپراطوری آلیگارشی رأی گرفته می شود. با وجودی که تمام این زمین هاسالها پیش تعیین و تحدید حدود شده بوده اند و اصولاً به این فاز از کار نیازی نبوده است.

به هر حال با پاک شدن همه رنگ ها ورسوا شدن همه نیرنگ هاپس از مدتی بازی درآوردن و شکلک درآوردن و بالا پائین کردن ها اعلام شد که نقشه ها آماده و به ثبت سپرده شده است تا سند منگوله داری بر اساس آن صادر شود. تنها چیزی که توسط دکتر مهربان مهر در این دوره از انجمن در باره زمین های قصر فیروزه امضاء شد . امضای همین سند بود که می گفتند باید به عنوان مالک زمین آن ها را کسب کرد. متراژ همه ی زمین های قصر فیروزه در این بده بستان ها اما چیزی حدود چهل و شش هزار متر مربع اعلام شد، اگر چه خیلی ها متراژ آن را امروز دو یا حتی سه برابر این عدد هم تخمین می زنند. امروز هم حتا سندی واقعی در دست نیست که نشان دهد مساحت واقعی زمین ها چقدر بوده است. امیدوارم که زمان، همه این پنهان کاری ها را روشن کند و روزی برسد که همه از اندازه واقعی زمین های وقفی قصر فیروزه مطلع شوند. هرچند این قضیه را بسیار بعید می دانم.

انتخابات گردش سی و هشت بلافاصله برگزار شد و تعدادی از اعضای گردش سی و هفت که با امضای قرار داد اجاره مخالفت می کردند در نخستین مراحل توسط وزارت کشور رد صلاحیت شده و از انتخاب شدن مجدد باز می ماند. امروز بر همه معلوم است که این عمل وزارت کشور چقدر منطقی و بر اساس واقعیات موجود بود. بلی با آنهمه مخالفت با اجاره زمین های وقفی زمین های قصر فیروزه نباید چنان افرادی در دوره بعد انجمن که قرار بوده تمام کننده باشد وجود می داشت. دکتر مهربان مهر هم بعد از انتخاب شدنش رد شده و به هیئت مدیره راه نمی یابد. البته همین دکتر مهر در گردش سی و نه پس از آنکه سند پذیره و اجاره به نام سپاه امضاء شده بود، دوباره به انجمن راه یافت و رد صلاحیت هم نشد.

به هر حال اعضای جدید گردش سی و هشت که اکثراً همان اعضای با وفای گردش سی و هفت به دکتر رستم گوهری زاده بودند به سرعت معرفی می شوند. روانشاد دکتر کسری وفاداری با وجود آوردن بیشترین آرای آن دوره و صلاحیت داشتن برای ریاست هیئت مدیره ، پس از قدری دست و پنجه نرم کردن با گوهری زاده البته استعفا داده و دست وی را برای انجام مأموریت هایش بیشتر بازمی گذارد.

جالب این که مهندس روانی هم در این دوره، از انجام مأموریتی که پیش از این قبول کرده بود و بی محابا در اجرای آن پیش می رفت کمی عقب نشسته بود و مثل سابق عمل نمی کرد. یکی از دلایلی که خود بارها بر آن تأکید داشت این بود که در دوره دوم انتخابش مدیون معاونت نبوده و می توانست با استقلال بیشتری عمل کند. بر پایه این باور بود که حتا از او خواسته بودند تا سند زمین ها را به نام سپاه بزند و اینجا دیگر آخر خط بود برای مهندس پرویز روانی . فکر نکنم هیچ کس دلش راضی می شد که دست به چنین جنایتی بر علیه زرتشتیان بزند. مهندس روانی به عنوان یک زرتشتی راستین نه تنها با این کار مخالفت کرد بلکه از حمایت خود برای امضای سند اجاره نامه هم دست کشید. کار به جایی رسید که راهی نبود جر فرارش به خارج و نیمه رها کردن مأموریتی که جز ضرر و زیان برای زرتشتیان نداشت.

اما دکتر رستم گوهری زاده ذره ای از اعمال خود کوتاه نیامد. با رفتن مهندس روانی به خارج از کشور، دکتر رستم گوهری زاده عزم خود را جزم می کند و با برپایی یک مجمع همگانی به خاطر گرفتن موافقت مردم برای اجاره زمین ها سناریوی نوشته شده را، به آخرین صفحات خود می کشاند. بر این اساس هیئت رئیسه ای با ریاست دکتر پرویز اهورایی و دبیری آقای سهراب سلامتی نماینده بر جای مانده مهندس روانی در دوره نمایندگی اش بر گزار می شود که با وجود به حد نصاب نرسیدن آرای مردم ، متأسفانه رأی به نفع امپراطوری الیگارشان زرتشتی به ثبت می رسد و اعلام می شود که با اکثریت آراء حاضران در مچمع عمومی فوق العاده، هیئت رئیسه ی انجمن می تواند زمین ها را به سپاه اجاره دهد. فراموش نکنیم که انجمن سال ها پیش از این و بدون آنکه حتا به صورت تقلبی، رأی مردم را گرفته باشند با نوشتن نامه ای به سپاه موافقت خود با اجاره دادن زمین ها به سپاه را اعلام کرده بود.

پس از این مجمع و با وجود جو متشنج واعتراضات مستقیم مردمی در همان جلسه، دکترگوهری زاده را وادار می کرد که بی گدار به آب نزده و در همه حال البته مترصد زمان مناسبی برای امضای بدون سرو صدای اجاره نامه و فروش پذیره زمین های قصر فیروزه باشد. این موقعیت هیچگاه پیش نیامد مگر زمانی که انتخابات گردش سی و نه انجمن هم به پایان رسید و وزارت کشور بی محابا از تأئید انتخابات سرباز زد تا هیئت رئیسه گردش سی و هشت به ریاست دکتر رستم گوهری زاده و نایب رئیسی فیروزمند و خزانه داری مهربان بهمردی جا خوش کند و فرصت کافی برای امضای سند اجاره داشته باشد.

بلی سند اجاره و فروش پذیره زمین های قصر فیروزه در این دوره و در سکوت و خفقان کامل امضاء شد و مبلغی کمتر ازهشتصد میلیون تومان به حساب انجمن واریز شد. بیش از نیمی از این مبلغ البته به خاطر فروش پذیره این زمین بود.

بعد از امضای آن سند، آقای دکتر رستم گوهری زاده در نامه ای که شاید به عنوان ادای آخرین توضیحاتش برای وارونه جلوه دادن حقیقت بود، متذکر شده بود که این زمین ها برعکس آنچه برخی آدم های کج فکر بیان کرده اند به فروش نرفته بلکه به اجاره داده شده است. او خوب می دانست مردم حرف او را خیلی آسان تر از حرف های مخالفانش که بسیار پیچیده بود باور خواهند کرد. او به مردم دروغ گفت. اما امروز مردم می دانند که چیزی خراب است. مردم خوب فهمیده اند که زمین ها به فروش رفته است، اما شاید هنوزنمی دانند فروش پذیره زمین های وقفی به معنای واقعی کلمه به معنی فروش آنهاست. بسیاری از مردم امروز به دنبال فروشنده زمین ها هستند و هنوز هم بدون آنکه خود بکاوند و سؤال کنند، منتظرند تا ببینند دیگران چه می گویند. اگر بگویند ضیافت فروخت می گویند راست است او سه سال نگذاشت به وکیل انجمن که می خواست از این زمین ها محافظت کند پول نداد. اگر بگویند دکتر مهربان مهر بوده هم می گویند راست است او بود که سند زمین های قصر فیروزه را امضا کرد. اما کسی شاید فکرش را هم نکند که چرا گوهری زاده هیچگاه نگفت که فروش پذیره به چه معنی است؟ و چرا هیچگاه به زرتشتیان توضیح داده نشد که پذیره چیست و اجاره کدام؟

آیا کسی معنی پذیره را می داند تا بداند فروش آن به چه نیت بوده؟

راستی یادم رفت بنویسم افسانه قصر فیروزه اما در آن روز پایان یافت. آن افسانه را امروز بچه های ما تنها می خوانند. آن افسانه خاموش شد.

افسوس!

مدارس جدید

2007-05-09T19:51:00.001-07:00

روزگاری در زمان پادشاهی مظفرالدین شاه ،امین الدوله به وزارت رسید

نخستین اقدام وی اما بر خلاف خواست روحانیون توسعه معارف بودو شروع کرد به تأسیس مکاتب و مدارس به اسلوب جدید و این اتفاقات درست سد و ده سال پیش در مملکت ایران پبش آمد.تحریکات ریز و درشت روحانیون بر علیه امین الدوله از همین جا آغاز شد.بلافاصله به تحریک علمای دارالحلافه با این استدلال که لباس یهودی ها با مسلمانان فرقی ندارد ونمیتوان یهودی را از مسلمان تشخیص داد و نیز بااین بهانه که یک نفر یهودی ازسقا خانه آب خورده علمای عظام حکم کردند که از این پس یهودیان باید وصله قرمزی به پیش سینه خود بدوزند تا از مسلمانان مشخص باشند گاه شهرت می دانند که امین الدوله می خواهد اصول تعلیمات قدیمی را به کلی از میان بردارد .گاه او را دشمن دین و مروج کفر می نامیدند.پس از چندی بر زبان ها انداختند که خیال دارد قوانین جدیده در ایران دایر کند و سبک فرنگی ها را در اینجا رواج دهد.همان سال بعضی از علما بر منابر رفته اعلام کردند که امین الدوله مخرب دین است و خیال دارد قوانین فرنگ رادر ایران جاری کند و مستمری مردم را ببرد روحانیون به خوبی از اوضاع اقتصادی دولت با خبر بودند و می دانستند امین الدوله دیر یا زود مجبور به قطع مواجب غیر ضروری مزدبگیران دولتی خواهد بود.مظفرالدین شاه هم که از ایام ولیعهدی آرزوی سفر فرنگ را در سر داشت مصرانه خواهان آن بود که صدراعظم با گرفتن وامی کلان مقدمات سفر او را فراهم کند

امین الدوله اگرچه این زمان با قرض گرفتن وام های کلان موافق نبود اما به سبب ورشکستگی دولت ناگزیر به تلاش برای گرفتن وامی با شرایط عادلانه شد انگلیسی ها آمادگی خود را برای پرداخت این وام اعلام کردند مشروط به این که گمرک ایران رهن این وام قرار گیرد و بدتر از آن تا زمانی که وام تأدیه نشده اداره گمرک هم در اختیارشان باشد. امین الدوله البته زیر بار این وام نرفت حربه اصلی و کاری روحانیون برای عزل امین الدوله حربه تکفیر و تهدید به فساد بود.این تهدید باعث شد شاه هم به جمع مخالفان وی بپیوندد . در نتیجه در اثر مخالفت روزافزون درباریان که در اثر کارشکنی روحانیون و علمای تهران صورت می گرفت امین الدوله استغفا داد اینکه استعفای این وزیر چه زیان هایی برای ایران داشت را در نوشتار بعد خواهم نوشت برگرفته از کتاب: مشروطه ایرانی نوشته دکتر ماشاالله آجودانی

به پا خیزید ! پادشاه آرود وارد می شود

2007-01-01T10:43:00.000-08:00

نوشته:ائری کهن
سیستم اجتماعی قرن بیست و یکم پنجشنبه ، بیست و هشتم دسامبر سال 2006 میلادی
تلفن: انگلیس 322 859 07968
ترجمه:جمشید کیومرثی

فلسطین باستان

در برابر آرود شاه به پا خیزید
این داستانی قبول شده در فلسطین قدیم است:پادشاهی عرب و یهودی ،شورشیان انتحاری ، شناسایی دوباره خدا و پایان رسمی اورشلیم. حقایق تاریخی از روایت های داستان گونه انجیل هم تعجب انگیزترند و هم آشنا تر
آرود شاه کبیر که از سال 37 تا 4 پیش از میلاد بر کشور فلسطین حکومت می کرد مورد نفرت کلیمی ها و مسیحیان هر دو قرار دارد مانند بیشتر رهبران فلسطین در همین دوران اخیر ،آرود، شاه افسانه ای فلسطین باستان از داشتن رابطه زیر جلی با بزرگترین قدرت جهانی روز که به وی قدرت ارتشی عطا می کرد ناراحت نبود
وی مانند رئیس جمهور فعلی فلسطین مورد حمله مداوم مذهبیون شورشی قرار داشت چیزی که همواره باعث تضعیف او می شد
متعصبین یهودی باستان این پادشاه را به عنوان نوکر امپریالیسم "روم" و حاکمی مستبد به مردم معرفی می کرد
اما چرا باید در برابر پادشاه آرود به پا خیزیم؟ جواب این سوال تا حدودی به حقایق تاریخی بر می گردد. به عنوان مثال کشتار بی رحمانه مردم بی گناهی که در انجیل متا به آن اشاره شده ، به طور حتم اتفاق نیفتاده است. چنین اتفاقی در هیچ کدام از وقایعی که به طور همزمان اتفاق افتاده ذکر نشده و مهم تر اینکه نمی توان آن را با تاریخی که گفته می شود تاریخ تولد حضرت مسیح است مطابقت داد
سیاست سیاستمداران فلسطینی قدیم بسیار پیچیده تر از داستان هایی است که روایات مسیحی انجیل به آنها اشاره کرده اند
تمامی روایات مذهبی کلیمی که آرود را به عنوان دشمنی کافر- که به خدای واحد اعتقاد ندارد- بسیار ناعادلانه است.آرود ایمان دینی یهودی محکمی داشت.در حقیقت به آن اندازه در ایمان دینی خود قوی بود ، که دستور بزرگ ترین نوسازی در مورد کاخ یهوه در اورشلیم را صادر کرد به گونه ای که پناهگاه محقر مقدس آنان تبدیل به بزرگ ترین و مجلل ترین مجتمع دینی در دنیای روم قدیم شد
در واقع آرود مهارت بسیار عالی در کنترل سرزمینی داشت که محل سکنای اقوام و پیروان ادیان و مذاهب گوناگون بوده است
سرزمین فلسطین 37 سال پیش از میلاد مسیح سکونت گاه یونانیان ،سومریان ،فلسطینیان ، فنیقی ها ،اعراب نجد عربستان و اعراب آفریقایی و اقوام دیگر بود. این سرزمین همچنین محل سکونت ادیان متفاوتی نیز بودکه شامل دستکم شش گروه رقیب پیروان یهوه ، صدها گروه هلنیسم و صدها گروه کنعانی با خدایان گوناگون می شود
آرود شاه در سال 37 پیش از میلاد مسیح در خانواده ای از اشراف زادگان عرب-آفریقایی و از پدری سیاستمدار که خانواده اش به دین یهودی درآمده بودند به دنیا آمد. این سابقه خانوادگی چند جانبه باعث شد که وی بتواند سیاست قومی و مذهب را در فلسطین قدیم از یکدیگر تفکیک کند.بر خلاف اسطوره های صهیونیست های متجدد ، فلسطین قدیم در زمان انجیل مختص کلیمیان نبود. رهبر سرزمین مقدس ، آرود شاه ، پادشاهی عرب بود که قوانین دین یهودی را عمل می کرد

اصلاحات بهشتی

آرود شاه موفق شد که با دست یازیدن به تخت و تاج به کمک رومیان ، رهبریت اورشلیم را به عنوان قدرت دولتی فلسطین کسب کند
در شهر اورشلیم بود که ، آرود به خدای یگانه یهوه (یهودیت) ، که توسط معبد اورشلیم و اشرافیت دینی آنان معرفی می شد ( که کاهن کاهنان نام داشت) ایمان یافت
از آنجا که، اشرافیت مذهبی در بخش وسیعی از اورشلیم حتی در میان یگانه پرستان یهودی کنترلی نداشت؛ گروه های رقیب یهودی به صورت برق آسا تشکیل میشدند تا اختیارات کاهنین اورشلیم را به چالش بکشند.گروه دینی یهوه در اختیار فلسطینیانی بود که هنوز به دستورات دینی پرستندگان کنعانی و هلنیستی عمل می کردند.به علاوه ، اشرافیت روحانی کلیمیان مجبور بود تا قدرتش را با اشراف های برده دار یونانی-هنلیستی تقسیم کند ، در حالی که برخی از آنان از قبل به پیروان یهوه پیوسته بودند و برخی هنوز به پرستش چند خدایی ادامه می دادند

یگانه پرستی: هدیه ای از سوی ایرانیان زرتشتی

یگانه پرستی ، اعتقاد به وجود خدای یگانه و غیر قابل رؤیت در حدود پانصد سال پیش از میلاد مسیح توسط امپراطوری بزرگ ایرانیان زرتشتی به قوانین شهری اورشلیم تحمیل شد. زرتشتیان پارسی، اشرافیتی روحانی را در فلسطین منصوب کردند تا بواسطه آن، خدایان متعدد در حال پرستش توسط پیروان مختلف، تبدیل به خدای واحدی به نام یهوه شود. برای انجام این وظیفه مقدس ، روحانیت تحمیلی جدید در شهر اورشلیم، خدایان مذکر و مؤنث فلسطین قدیم مورد بازنگری قرار داده و شناختی نو از خدای قابل پرستش ارائه داد
در فلسطین ،دینداران خدای مذکری به نام یهوه و زوج مؤنثش به نام آشیرا ، و خدای مذکر مهم دیگری به نام ال یا الیون همراه با زوج مؤنثش:ایلات را پرستش می کردند
اما یگانه پرستی اورشلیم – که توسط آریایی ها به ایشان هدیه شده بود- با تبعید همیشگی خدایان مؤنث و تحت فشار قرار دادن معتقدین خدایان مؤنث ، همه خدایان مؤنث را از شوهرانشان جدا کردند.پس از این بود که یگانه پرستی اهدایی ایرانیان با ادغام کردن همه خدایان مذکر ، خدایی واحد و غیر قابل رؤیت ، مردانه و قتال را به مردم معرفی کردند.این خدای یگانه هم یهوه نامیده می شد که لفظی عبری است و هم با اسم جمع عربی آن الهه خوانده می شد
در سال هایی بین 500 تا 150 پیش از میلاد اشرافیت روحانی به دیوانیان خود دستور دادند تا تاریخ فلسطین را از نو باز نویسی کنند تا هیچ اشاره ای به بازنگری و بازسازی یهوه نشود به طوری که به نظر برسد باور به خدای یگانه به عنوان یک موجودیت توحیدی همیشه در میان فلسطینیان وجود داشته است. به همین خاطر نویسندگان قلم به مزد وجود یهوه را تا به اعماق اتفاقات طبیعی در گذشته های دور، جنگ های قدیمی ، قحطی ها، و به داخل زندگی پادشاه وملکه گذشته فلسطین و حتا پیش تر از آن نیز کشیدند.حاصل نوشتار های این نویسندگان قلم به مزد اورشلیمی در اروپا اما به عهد عتیق معروف شد
تأثیرتوحید اورشلیمی، تحت کنترل ایرانیان به دیگر استان های فلسطین نیز کشیده شد .اشرافیت روحانی پس از این سعی کرد با تحمیل پرستش یهوه قدرت خود را در دیگر ایالت های فلسطین بسط دهد . نخبگان دینی موفق شدند با اخد مالیات از جمعیت اکثرا کشاورزو بی سواد در سراسر سرزمین فلسطین و دیگر راه های گردآوری سرمایه به ثروت های شایانی دست یازند
در طول تمام پانصد سال تا زمان به قدرت رسیدن آرود شاه ، کنترل روحانی بر طبقات کارگری توسط قدرت قاهره امپریالیست های خارجی حمایت می شد.در آغاز، نخبگان اورشلیم توسط فارس ها پشتیبانی می شدند و بعد در حدود سال 350 پیش از میلاد اسکندر مقدونی به فلسطین حمله کرد و پس از این تاریخ یونانی ها جای ایرانیان را گرفتند و به حمایت از روحانیت اورشلیم مشغول شدند.زمانی که سه قرن بعد رومی ها وارد اورشلیم شدند ، فلسطین درگیر انقلاب و جنگ داخلی بود و رومیان به این نتیجه رسیدند که عاقلانه ترین روش آن است که روحانیت اورشلیم را با خود همراه کند

جام زهرآلود آرود

جهان بینی صهیونیست مدرن امروزه در اسرائیل سعی دارد تا داستان قدیمی فلسطینی را به عنوان افسانه هایی ارائه دهد که موضوع اصلی آنان مباحث ملی گرایانه بر علیه مهاجمان قدرتمند خارجی است.در حقیقت، روحانیت اورشلیم در ایجاد هویتی مذهبی و قومی به هم پیوسته و همساز در طول پانصد سال کنترل بلامنازع خود باز مانده است. در حالی که اعتقاد به یهوه بالاخره در میان اکثریت جمعیت فلسطین و در سرتاسر امپراتوری روم گسترش یافت ، این مکتب دینی دچار گسست شد و به دو دسته یهودیان و مسیحیان تقسیم شد

ادامه دارد

اسلام و تلاش برای کسب قدرت جهانی- بخش نخست

2006-11-11T10:30:00.000-08:00

انتشار این نوشتار به معنی قبول آن از سوی مدیران سایت نیست
نویسنده: مارتین کریمر

مترجم: امیرحسین لادن

دو لغت اسلام و بنیادگرائی ، امروزه ، درست یا غلط ، در هم تنیده و مکملِ یکدیگرند
"فرهنگ لغت آکسفورد" بنیادگرائی را: پیروی مطلق از دکترین مذهب (هر مذهبی) در دوران پیدایش آن مذهب معنی کرده است
امروز بنیادگرائی اسلامی ، با نفوذ تر و مورد بحث تر از همیشه است

بنیادگرائی اسلامی چیست؟ بنیادگرایان اسلامی کدام اند؟ و آیا بنیادگرائی اسلامی یک پدیدۀ جدید است؟ این سئوالات موضوعاتی کاملاً ً بحث برانگیز و زیر ذره بین کارشناسان و پژوهشگران میباشد
از درون اسلام مسلمینی برخاسته اند که از اسلام یک" ایسم" ، یک ایدئولوژی و یک سیستم حکومتی فراگیر ساخته اند که دیگر با معنی بنیادگرائی مغایرت دارد

بنیادگرائی اسلامی چیست؟
بنیادگرائی اسلامی گاه بازگشت بدوران پیامبر اسلام و گاهی پدیده ئی ستیزه گر و قدرت طلب است.
بنیادگرایان روزی به دنبال جهاد با غرب و دشمن تراشی و روزی دیگر دنبال انتخابات آزاد و روابط مسالمت آمیزند و از ارزشهای مشترک سخن می گویند
سیستم سرمایه داری را زیرلوای دفاع از عدالت اجتماعی نفی میکنند ولی از همه نوع مالکیت نیز دفاع میکنند. سیستم مصرف کننده ی غرب را برخلاف اسلام میدانند ولی دنبال خرید و دستیابی به تکنولوژی غرب هستند

بخاطر تضادها و تفاوت های موجود و برای درک بهتر این پدیده ، میبایستی حساب متدیّن های واقعی را از کسانیکه برای کسب قدرت فعالند از یکدیگر مجزا کرد. ولیعهد انگلیس 1993

بنیادگرائی اسلامی هنوز بصورت یک معما و ابهام باقی است و مشخص نشده که آیا معتقد و دنبال کنندۀ اسلام دوران پیامبر ، بنیادگراست و یا مذهبی ای که با خشونت ، زور و اسلحه برای کسب قدرت مبارزه میکند؟
اما بنیادگرائی اسلامی با تمام تضادها و تفاوت هایش ، در یک مدار مشخص حرکت میکند و یک ایدۀ مشترک دارد

ایدۀ مشترک این است: اسلام دین خدا و دین حقیقت است و حقیقتش در قدرت است. اسلام میبایستی قدرتی جهانی باشد
بنیادگرائی اسلامی معتقد است: زمانی که مسلمانان ایمان داشتند ، اسلام قدرتمند بود. قدرت اسلام در جهان امروز تضعیف شده ، زیرا مسلمانان بدورۀ قبل از پیامبر برگشته و اعتقاد خود را از دست داده اند. برای کسب قدرت دوباره ، مسلمانان بایستی دوباره باسلام روی آورده و زندگیشان براساس دین خدا باشد

اسلام جوابگوی تمام مشکلات جهان است ، از نحوۀ زندگیِ خصوصی تا مسائل اجتماعی ؛ اسلام فقط یک دین نیست قوانین خداوند و فلسفۀ الهی برای زندگی ، برای دولت ، برای کشور و جهان است. برای اجرای قوانین و فلسفۀ الهی ، میبایستی سیستم اسلام حقیقی را با برپائی یک حکومت الهی پیاده کرد. قدرت فراگیر اسلام که برنامۀ پیامبر برای بشریت میباشد با دعوت ، با تشویق و حتی با شمشیر باید مورد اجرا قرار گیرد

بنیادگرایان در نقاط مختلف در چارچوب محدودۀ جغرافیائی خود عمل می کنند ولی بنیادگرائی شان منطقه ئی و محدود نیست. جاذبۀ ایدئولوژی بنیادگرائی اسلامی ، برای توده ها با تمام گوناگونی افکار ، نشانی از بدون مرز بودن این سیستم است. بنیادگرائی اسلامی طی یک قرن تکامل یافته و به یک سیستم منسجم و فراگیر اسلامی تبدیل شده است

پایه گزاران بنیادگرائی اسلامی

سید جمال الدین افغانی

سید جمال الدین اسدآبادی معروف به افغانی یکی از پایه گزارانِ ایدئولوژی حکومت اسلامی است. این متفکر و فعال سیاسی-مذهبی تلاش میکرد که اسلام را در مقابل امپریالیست غرب تقویت و عَلَم کند. دوران زندگی جمال الدین ، دوران نفوذ و قدرت اروپا در کشورهای اسلامی منجمله ایران بود ، سرزمینی که وطن جمال الدین بود. او در سال 1838 در اسدآباد همدان متولد شده بود. کوشش او جلوگیری از تهاجم گستردۀ دولت های اروپایی در کشورهای اسلامی بود

جمال الدین اسدآبادی اولین نمونۀ بنیادگرائی مدرن است. او با فلسفۀ عقل گرائی ، ایدئولوژی و تفکر غربی آشنا بود. او ضدیّت سنتیِ مذهبی با نامسلمانان را به مقاومت در مقابل امپریالیست غرب و در راستای تقویت اسلام پیوند زد
جمال الدین مسلمین را برای بهره برداری از پیشرفتهای علمی اروپائی و دستاورد هایش, که ممکن است باعث تقویت اسلام شود همواره تشویق کرده و اتحاد مسلمین را اساسی و حیاتی میدانست
جمال الدین نظرات و فلسفۀ فکری اش را که در آنزمان بسیار انقلابی بود در مسافرتهای گسترده اش به قاهره ، استامبول ، تهران و کابل با متفکران و مقامات در میان میگذاشت. او به پاریس ، لندن و سن پترزبورگ مسافرت کرد و در آنجا برای گسترش افکار انقلابی اش فعالیت کرده و آنها را انتشار داد

افغانی یک ایرانی تبارِ بسیار مرموز بود و دستش را برای دیگران رونمیکرد. طرفدارانش در خارج از کشور حتی ملیت او را نمیدانستند! یکی از طرفدارانِ انگلیسی او میگفت: افغانی رهبر حرکت رفورمِ مذهبی است
او میگفت که دیکتاتورها و دیکتاتوری میبایستی از کشورهای اسلامی برچیده شوند. با اینکه قدرت بیان او همراه با جذبۀ روحانی اش بسیار قانع کننده بودند ، اما او از بکارگیریِ توطئه و خشونت نیز ابائی نداشت. در سال 1896 یکی از طرفدارانش ناصرالدین شاه را ترور کرد. جمال الدین قدرت طلب بود و معتقد بود که قدرت در مطیع کردن و تضعیف دیگران امکان پذیر است
یک منتقد عرب مینویسد: افکار جمال الدین همانند فاشیست های اروپائی بود

آیا افغانی یک لیبرال و یا یک فاشیست بود؟ یک اصلاح طلب یا یک انقلابی بود ؟ آیا او پیشتاز بنیادگرایانیست که دنبال قدرت سیاسی اند ، یا پیشوای کسانی ست که با مسلسل به مقامات دولتی حمله میکنند؟ جمال الدین همه ی اینها بود و خیلی معتبر تر از مدعیان امروزه

حسن البنّا

دولت های سکولار (غیر دینی) ملی و حتی لیبرال ، بین دوران جمال الدین تا پیدایش بنیادگرایان اسلامی امروز ، در برخی از کشورهای اسلامی حکومت کرده اند. تفکر اروپائی در این کشورها ، با تمرکز بر زبان ، تعین ملیّت بجای مذهب شد. مسلمانان ترجیح میدادند که عرب ، ترک یا ایرانی خوانده شوند. آرنولد توین بی تاریخ شناس انگلیسی در سال 1929 نوشت: هنوز میتوان بنیادگرایان اسلامی را اینجا و آنجا پیدا کرد ولی تعداد و نفوذشان ناچیز است
همان سال یک معلم مصری بنام حسن البنّا ، "اخوان المسلمین" را بوجود آورد. این گروه اولین حرکتِ بنیادگرائی اسلامی بود

پیدایشِ اخوان المسلمین در اوج ضدیت با نفوذ انگلیس در مصر بود. این حرکت دوشاخه داشت. یک شاخه علنی بصورت یک سازمان ، که برای بیداری اجتماعی و آگاهی سیاسی بود که در رأس آن البنّا دربارۀ ارزش های انسانی و الهی صحبت میکرد و مردم را به اتحاد فرامیخواند و شاخۀ دیگر "مخفی" و به دنبال بدست آوردن اسلحه و تعلیمات نظامی بود.
تعدادی از این گروه مخفی درمقابله با صیهونیستها در سال 1948 شرکت داشتند و تعدادی در مصر دست به خشونت زدند. آنان با توسل به خشونت و زور میخواستند دید و برنامۀ خودشان را به دیگران تحمیل کنند. طی دوسال چند قاضی و بعد در سال 1949 نخست وزیر مصر را ترور کردند. دوماه بعد حسن البنّا در اقدامی تلافی جویانه ترور شد
کمال عبدالناصر که خود از ترور این گروه جان سالم بدر برده بود ، اخوان المسلمسن را در سال 1954 غیرقانونی اعلام و بشدت سرکوب کرد. بازماندگانِ این گروه ، فعالیّت شان را زیرزمینی و در زندان ادامه دادند و بمرور در کشورهای اسلامی نفوذ پیداکرد

نوّاب صفوی

در همین زمان در ایران ، یک گروه زیرزمینی بنام فدائیان اسلام بسرکردگی نوّاب صفوی شکل گرفت. جالب توجه اینجاست که همانند اخوان المسلمین که شروعش در اوج ضدیت با نفوذ انگلیس در مصر بود ، حرکت فدائیان اسلام در ایران نیز در اوج حرکت ضد امپریالیستیِ جبهۀ ملی ، شکل گرفت. فدائیان اسلام دست به چند ترور زدند از جمله عبدالحسین هژیر وزیردربار را در سال 1949 در مسجد سپهسالار ترور کردند. چندی بعد در سال 1950 ، سپهبد رزم آرا نخست وزیر وقت بدست خلیل طهماسبی ، عضو فدائیان اسلام ترور شد. این عملیات تروریستی باعث شدت عمل دولت ، دستگیری و اعدام نوّاب صفوی و نابودی فدائیان اسلام شد. نواب صفوی اما موفق شد پایه های بنیادگرائی را بریزد و یکی از کسانیکه به اعدام نوّاب صفوی اعتراض کرد ، یک ملاّیِ میان سال و ناشناس بنام روح اله خمینی بود که ضدیت خود را با حکومت و مبارزات خود را برای دستیابی به قدرت ادامه داد

طی دوران جمال الدین اسدآبادی ، اخوان المسلمین و فدائیان اسلام علیرغم گوناگونی تفکر و عقاید ، یک مشکل روشن و راهِ حل نیز مشخص شد: علت ضعف مسلمین ، نفوذ اجانب درجامعه است و حذف و دفع اجانب از سرزمین های اسلامی نیز تنها راه نجات میباشد
جلوگیری از این نفوذ بایستی مستقیماً از طریق جهاد با نا مسلمانان و یا باترویج اسلام بنیادگرا مورد اجرا قرار گیرد. آنهائی که راه جهاد را پیش گرفتند بعضی وقتها برای مبارزۀ ضد امپریالیستی با ملی گراها نیز همدست شدند. در مبارزات ضد امپریالیستیِ جمال الدین افغانی در مصر ، نه تنها با ملی گراها حتی با نامسلمانان نیز همکاری کرد و تعدادی از آنان از پیروان و شیفته گان او شدند
اخوان المسلمین که در حمله به حضور انگلیس در کانال سوئز شرکت کردند ، با "افسران آزاد مصر" رابطه داشتند و در سال 1952 برای سرنگونی سیستم سلطنت همکاری کردند. اما بعدها بخاطر تفاوت دید و نوع حکومت ، تبدیل به دشمن سر سخت دولت جدید شدند
فدائیان اسلام اما با آنکه ضد خارجی بودند ، هیچگاه با ملی گراهای سکولار در مبارزه شان علیه امپریالیست در ایران ، همکاری نکردند

بنیادگرایان اسلامی با حکومت های ملی ، سکولار و یا وابسته مخالف بودند. آنها مخالف قوانین مدنی ، سیستم حزبی و مردمسالاری بودند. بنیادگرایان اسلامی معتقد به یک حکومت مقتدرِ اسلامی بودند ولی نوع و ترکیب آنرا نمیدانستند ، بنابراین در جستجوی یک شخصیّت قدرتمند دینی بجای یک سیستم مذهبی بودند
پژوهشگری که تمام نوشته های جمال الدین اسدآبادی افغانی (اصلاح طلب) را مطالعه کرده ، مینویسد: "او مدافع قوانین مشروطه ، ملی و مدنی نبود ، هیچ اشاره ای به آزادی و مردمسالاری نکرده است ، بلکه دنبال سرنگونیِ حکومت های وقت که ضعیف و وابسته بودند ، وجایگزینی آنها بوسیلۀ شخصیتهای قدرتمند و مستقل بود
اخوان المسلمین در مصر ، مخالف احزاب سیاسی بودند. حسن البنّا خواستار انحلال تمام احزاب سیاسی و جایگزینی آنها بوسیلۀ یک حزب اسلامی بود. در چارچوب این حزب اسلامی انتخابات از روی یک لیست مشخص شدۀ منتخبین انجام میگرفت که نمایندها زیر فشار و یوغ مردم نباشند و رأی دادن اجباری بود. البنّا ، اشاره به سیستم استالینی شوروی برای موفقیت سیستم یک حزبی میکرد
نواب صفوی با انتخابات موافق بود ولی منتخبین میبایستی کاملاً متدیّن بوده و زیر نظر مجلس خبرگان اسلامی باشند که قوانین ، طبق شرع اسلام باشند
بنیادگرایان معتقد بودند که مردمسالاری و اسلام مغایر یکدیگرند ، و این خود ، شعار و سمبول این حرکتِ حکومت الهی شد

پیگیریِ پیشتازانِ بنیادگرا برای دستیابی به یک حکومت اسلامی ، همواره همراه با ترور و خشونت بود. اینان با زیرکیِ تمام نقش خود را در این حرکات نفی کرده ، ادعا میکردند که عاملان ترور و خشونت خط مشیّ اینان را درک نکرده و تنها ضاربین و نه دیگران مسئول اعمالشان هستند
بعد از ترور ناصرالدین شاه ، جمال الدین افغانی گفت: "حقیقت اینستکه کشتن یک دیکتاتورِ خونخوار ، کارِ درستی است ولی من هیچ نقشی در آن نداشتم
حسن البنّا در مورد ترورها و بمب گزاری های اخوان المسلمین در مصر گفت که : تنها آنهائیکه مرتکب این اعمالند مسئول میباشند
نواب صفوی که سالها مورد حمایت عٌلمای اسلامی در ایران بود و اسلحه در دستِ تروریستها مینهاد ، تنها زمانی اقرار به ترور کرد که در سفرِ سال 1954 در مصر بود: من رزم آرا را کشتم
با این وجود ، ترور وخشونت ، سایۀ اجتناب ناپذیر بنیادگرائی از شروع و گسترش این حرکت بوده است

طلایه داران بنیادگرئی ، میخواستند این پدیده را در کلّ دنیای اسلام پیاده کنند. بدین منظور ، جمال الدین افغانی با استفاده از کشتی و قطار و عبور از مرزهای سیاسی و مذهبی ، پیام اتحاد اسلامی را پخش میکرد. نشریۀ او در پاریس از طریق پست ، به کشورهای اسلامی ارسال میشد
اخوان المسلمینِ مصر نیز دنبال گسترش ایده و دید خود خارج از افق مصر بودند. در سال 1948 برای شرکت در مبارزه با اشغال مناطق فلسطین ، داوطلب فرستادند و در ظرف ده سال در خاورمیانه و شمال آفریقا گسترش یافتند و از طریق نشریه و کنفرانس با هم ارتباط برقرار کردند. فراریانِ اخوان المسلمین در کشورهای اروپائی شعبه ایجاد کرده و از سیستم بانکی جهت ارسال پول استفاده میکردند

پیشتازان بنیادگرا حتی روی خندق تاریخیِ تعصب جدائیِ سنی و شیعه پٌل زدند. فدائیان اسلام در ایران ، با برپائیِ اعتراضات وسیع به حمایت از فلسطینی ها ، پنجهزار داوطلب آمادۀ مبارزه با اسرائیل کردند. اگرچه این داوطلبان اجازۀ خروج نداشتند ولی نواب صفوی برای اتحاد با اخوان المسلمین ، در سال 1953 ، به مصر و اردن سفر کرد. در دیدار از مرز نظامیِ اردن و اسرائیل ، اطرافیان ، نواب را بزور نگهداشتند که خود را وارد مبارزه با دشمن نکند
سی سال بعد داوطلبانِ ایرانی برای مبارزه با اسرائیل ، وارد لبنان شدند

از ابتدا ، بنیادگرایان با بی اعتنائی به مرزهائی که کشورهای اسلامی را جدامیکرد ، برای گسترش افکارشان عمل کردند
تکنولوژی پیشرفته ( جت ، کاست ، فاکس و کامپیوتر) در وبوجود آوردن یک دهکدۀ جهانی برای بنیادگرائی نقش بسزائی داشته و این پدیده را از یک دید و حرکت محدود فرقه ئی و منطقه ئی به یک دید و حرکت گستردۀ جهانی ، تبدیل کرده است. نه تنها تفاوت و خط فاصل میان واپسگرائی و تند روئی محو شده ، حتی ملیت و فرقه نیز غیرقابل تشخیص شده اند. بنیادگرایان بر بنیان ایده و استراتژی مشترک از حمایت گسترده ئی برخوردارند

ضدیّت با غرب ، حکومت مطلقِ اسلامی ، گرایش به خشونت و گسترش اسلام که خواستِ پیشتازان بنیادگرائی بود سرلوحه ، شعار و محرک این پدیده شده است. هیچ حرکت دیگری نتوانسته خدشه ئی به این دید وارد کند یا حتی با آن رقابت کند. چند متفکر اسلامی موفق شدند که از این دید یک ایدئولوژی بوجود بیاورند

ایدئولوژیِ انقلاب

در اواسط این قرن ، قرن ایدئولوژی ، بنیادگرایان اسلام را تبدیل بیک ایدئولوژی بی خدشه و کامل کردند. قوانین شریعت بر اساس قرآن و سنّتِ پیامبر اسلام را تبدیل به یک مانیفست و برنامۀ اسلامی کردند. اکثرِ این قوانین کم و بیش طی قرون گذشته در کشورهای اسلامی با حکومتهای ضعیف بکار گرفته شده بود. ولی امروز با توجه به قدرت و زورمندیِ کشورهای مدرن ، بنیدگرایان بفکر بکارگیری کامل این قوانین هستند که به نظامشان ، قدرتی فراگیر و مطلق بدهد

مولانا عبداله معدودی

بیشتر زحمات اولیۀ این کار ، یعنی بوجود آوردن یک ایدئولوژی و مانیفست اسلامی را مولانا معدودی که پایه گزار جماعت اسلامی در هندوستان و پاکستان بود ، در اوایل قرن بیستم بوجود آورد. نوشته های مولانا که به زبانهای مختلف مسلمانان ترجمه شده ، یک نظامِ ایده ال بنیادگرئی را ارائه می دهد. در این سیستم حاکمیت مطلقاً با خداست و برای او و بجای او بوسیلۀ یک رهبر عالِم و عادل در چارچوب قوانین شریعت اعمال می شود. در کشور اسلامی ، حکومت الهی فقط بوسیلۀ کسانی مورد اجراست که تمام زندگیشان راوقفِ انجام و اجرای قوانین اسلام کرده اند و جا و مکانی در نظام سیاسیِ حاکم نداشته اند. همه چیز مطلقاً در چارچوب صلاحیّت حکومت اسلامی است. معدودی میگوید: "در این سیستم ، هیچ چیز شخصی و خصوصی نیست". این سیستم شباهت زیادی به سیستم فاشیستی و کمونیستی دارد ولی معدودی دیکتاتوری فرد را رد کرده و سیستم یک حزبی را پیشنهاد کرده است. معدودی میگوید که سیستم اسلامی دُرست برعکس سیستم دمکراسیِ غربی است. معدودی در دوران حیات باندازۀ کافی طرفدار نداشت که بتواند سیستم اسلامی اش را پیاده کند ولی او در دنیای اسلامی و بخصوص در میان بنیادگرایان نفوذ زیادی دارد

سیّد قطب

ایده ی مولانا معدودی به طور کامل بوسیلۀ یک برادرِ مصری ، سیّد قطب ، دنبال شد. قطب افکار و عقاید معدودی را کاملاً سر مشق قرار داد و در پیاده کردن آن کوشید. معدودی برای بوجود آوردنِ یک حکومت اسلامی ، به یک انقلاب تدریجی و دراز مدت معتقد بود. قطب که در زندانِ عبداناصر مهمترین افکارش را نوشت ، معتقد بود که اسلام در خطر است ، رستگاری نمیتواند منتظرِ انقلاب سفید (بدون خونریزی) بماند. او ضرورت یک حرکت را به پیشتازان معتقد و متدیّن اسلامی پیشنهاد کرد و گفت که شما باید حکومت را سرنگون کنید. سیّد قطب معتقد بود که قدرت متعلق به خداوند است ، آنهائیکه با زور، قدرت را در دست دارند با حرف و صحبت آنرا رها نخوهند کرد. قطب تمایل به خشونت را تبدیل به منطقِ انقلاب برای کسب قدرت کرد. او که ده سال در زندان بسر برد و بالاخره اعدام شد ، شانسِ پیاده کردن تئوری هایش را بدست نیاورد. بعدها بنیادگرایان با استناد به نوشته های او اعمال خشونت انگیز خود را توجیه میکردند

قطب احساسات ضد امپریالیستی را در چارچوب افکار بنیادگرائی با ارائه تجربیات دو ساله اش در آمریکا ارائه کرد. او معتقد بود که این تجربیات در بیداری و آگاهی اسلامی او نقشِ اساسی داشتند. او از آمریکا از هر نظر بیزار بود و معتقد بود که آمریکا مجموعه ای از اوج ماده گرائی حریص ، تک روی و خود ستائی ، استثمار و سوء استفاده از زنان و نژاد پرستیِ وحشیانه است. او ادعا میکرد که افکار و اعتقادات جنگهای صلیبی در آمریکا جهت اسلام ستیزی در امپریالیزم وفرهنگِ مصرف کننده ادغام شده و با یک برنامۀ مشخص میخواهند اسلام را سیستماتیک نابود کنند. او مینویسد: "روحِ جنگهای صلیبی در خون غربی های در جریان بوده و ضمیر ناخودآکاهشان را تسخیر کرده است". نوشته های قطب بعدها توجیهی برای بنیادگرایان در مبارزه با فرهنگِ غرب و غرب زدائی از فرهنگِ اسلامی بود

ادامه دارد

برگرفته از سایت پیک ایران

بر ما چه می گذرد؟

2006-11-06T05:33:00.000-08:00

ایران زمین خواستگاه اندیشه مزدیسنا و سرچشمه خرد فرهنگ ساز بینش یکتاپرستی در جهان است اما
چگونه است که دین زرتشتی این آئین پاک در خواستگاه خودش چنین غریبانه تنها افتاده؟ یهودیان ایران هموراه اسرائیل را به دیده موطن و پناه خود در پشت سر خود داشته و دارند.دست محبت و حمایت واتیکان و جهان مسیحیت نیز همواره حامی مسیحیان(حتی نو مسیحیان) موجود در کشور بوده و هست. بهائیان برغم گرفتاریهای فکری خود همواره از حمایت دول غربی و بخصوص اسرائیل بهره مند بوده انداما زرتشتیان چه؟
جامعه ای که می رفت بواسطه غشری نگری ترکان و مغولان تازه مسلمان و تیره دلی شاهان صفوی(بخصوص شاه سلطان حسین) و قاجار بکلی نابود و از صحفه روزگار محو شود! چنین مبادکه ما وارث خون هزاران هزار ایرانی زرتشتی بی گناهی هستیم که بدست پلید مغولان و صفویان و قاجار کشته شدند
ما در سرزمین خودمان هم تنهائیم.این خانه از آن من است اما مال من نیست؟
براستی اگر انقلاب مشروطه و کوششهای بزرگانی چون استاد پورداوود و مانکجی نبود ما زرتشتیان امروز چه عاقبتی داشتیم؟ بقول موبد گرامی پدارم سروش پور:بواسطه کشتار های هولناک صفویان و قاجار از زرتشتیان(بخصوص موبدان) و گریز بزرگان دین به سایر سرزمین ها بخصوص هند و ایجاد فقر دینی و فرهنگی در جامعه زرتشتیان کار به جائی رسید که تا همین یک صد سال پیش تعداد افرادی که در جامعه زرتشتیان قادر به درک و تفسیر گاتها بودند به تعداد انگشتان یک دست هم بزور می رسید و...؟؟
با حرکت مشروطه و سپس با بروی کار آمدن خاندان پهلوی و ایجاد یک موج ناسیونالیسم ایرانی در جامعه ورق بخت زرتشتیان نیز طور دیگری رقم خورد. بواسطه فضای فکری و فرهنگی جدید ایجاد شده در کشور و مجاهدت بزرگانی چون ابراهیم پورداوود.محسن فروشی.موبدرستم شهزادی.موبد رشید شهمردان.موبدان آذرگشسب.ارباب کیخسرو شاهرخ.هاشم رضی .دینشاه ایرانی.دکتر علی اکبر جعفری و...جامعه ایران به یک بازشناسی و جمع بندی جدید از هویت واقعی خود دست یازید(نه آن هویت پوشالی ره آورد انیران ترک و تازی)وولی امروز جهان، عاقبت ما ایرانیان را، تنها به نظاره نشست و گفتار و کردار و پندار
نیک به گوشه غبار آلود فراموش خانه رانده شد؟
چه بر سر ما زرتشتیان آمد؟
در اوج جهان مدرنیسم و دموکراسی مذهبی در حالی که کشور ما خواستگاه حقوق بشر است در نیاخاک و سرزمین خودمان تبدیل به شهروندی درجه 2 و شاید 3 شدیم از بسیار حقوق مدنی و اجتماعی محروم و تبدیل به حاشیه نشینان خسته و مترود جامعه امروز گشتیم.
گوئی روزگار سیاه صفویان و حجمه ترکان و مغولان چونان فیلمی در حال تکرار است!جزیه و گبر نامی و هویت ستیزی و تحقیر. مطاع روز بازار جامعه ایران در برابر زرتشتیان شد؟ بر ما ایرانیان چه گذشت ؟ از عجایب روزگار است که ملتی با چنین گذشته پر فروغ و شکوهمند سر به آخور نداشته های قومی منفور و بیابان گرد می برد
موج مهاجرت های دردناک جامعه بهدینان به خارج از ایران بخصوص نسل جوان آن ضربات سنگینی را بر پیکره این جامعه کوچک انسانی -اما بزرگ فکری- وارد کرده است
چه باید کرد؟؟
آیا باید شاهد تحلیل رفتن روز مره پیکره این جامعه رنج کشیده بود؟بمنظور حفظ ارزشها و باورها و گوهره دین بهی در این زمانه سخت چه تدبیری باید اندیشید؟؟؟خدایا امید به کاوه ای نیست اسکندری برسان!! همگی شاد زیوید در راه اشا مهر افزون

آیا به آمریكا برویم یا خیر؟

2006-11-06T05:29:00.000-08:00

به خشنودی اهورامزدا
چند روزی‌است كه به وطن‌عزیزمان ایران باز‌گشته‌ایم تا دیداری تازه‌كنیم. در هر مجلسی كه شركت‌می‌كنیم داغ‌ترین پرسشی كه باید پاسخ‌گو باشیم این است كه : «آیا به آمریكا برویم یا خیر؟» این پرسش را نمی‌شود با یك جواب ساده‌ی آری یا نه جواب‌گو شد. جواب این پرسش را باید با پرسش‌های دیگری پاسخ‌گفت. آن‌وقت هر پرسش‌گر باید جواب خود را از میان پاسخ‌ها، با خرد خود برگزنید.
شوربختانه این‌روزها بیشتر همكیشان روی حساب چشم و هم‌چشمی و این‌كه دوستمان رفته پس ما هم می‌رویم، راهی غربت می‌شوند. بدون‌این‌كه هیچ‌گونه برنامه‌ریزی، یا تحقیقی كرده‌باشند. من یكی از دست‌اندركاران انجمن‌زرتشتیان شمال‌كالیفرنیا می‌باشم و با بسیاری از همكیشان كه به آمریكا آمده‌اند در تماس هستم. باید بگویم كه نه تنها بیشی از آنها در تصمیمی كه برای كوچ خود گرفته‌اند خشنود نیستند بلكه پشیمان هم می‌باشند
زندگی در آمریكا برای كسانی كه در آنجا بزرگ‌شده‌اند و فرهنگ و زبانش را می‌دانند هم آسان نیست چه برسد به تازه‌رسیدگان كه با مشكلات فراوانی از جمله گرانی و كمبود كار و بی‌زبانی روبرو می‌شوند. اگر زندگی را به یك رود پر جوش و خروش تشبیه‌كنیم
برداشت من این است كه در ایران قوم ما در یك كشتی بزرگ این رود را می‌پیماید در حالی كه در آمریكا هر خانواده‌ای زورق كوچكی دارد كه به تنهایی باید این رود را بپیماید. گرچه این زورق موتوری است و سریع پیش‌می‌رود ولی امكان تصادف و غرق شدنش زیاد است و نجات غریقی هم وجود‌ندارد. ناگفته نماند كه خیلی‌ها هم یاتاقان می‌سوزانند
تنها جوابی كه من به همكیشان می‌دهم این است كه موقعیت تا موقعیت فرق می‌كند. قبل از این‌كه این تصمیم بزرگ را بگیرید از خود بپرسید، هدفتان در زندگی چیست؟ آیا حاضرید در مملكتی كه غریب هستید از زیر صفر شروع‌كنید؟‌ آیا حاضرید كه از خانواده و دوستان دور باشید و به‌طور تك‌زورق جلو بروید؟ و هزاران آیای دیگر. آن‌چه من از تجربیاتم باید بگویم، آمریكا آن بهشتی كه خیلی‌ها تصور می‌كنند نیست. من به‌طور یقیین می‌گویم كه اگر شما تلاش و كوششی را كه برای موفقیت در آمریكا باید به‌كار ببرید در ایران به‌كار ببرید خیلی موفق‌تر خواهید بود
این را هم باید گوشزدشد كه در آمریكا زندگی روزمره بقدری مشغولیات دارد كه بعضی وقتها برادر برادر را ماه‌ها نمی‌بیند چه‌برسد به این‌كه كمك كار یكدیگر باشند. شوربختانه انجمن‌ها و ارگان‌های زرتشتی هم به زور روی پای خود ایستاده‌اند. تا جایی كه چند تن از هم‌كیشان تازه رسیده وقتی موقعیت اسفبار ساختمان درب‌مهر سن‌حوزه را مشاهده‌كردند گفتند چه فكر می‌كردیم و چه دیدیم. بطور نمونه یكی از هم‌كیشان كه شخصا نظارت بازسازی ساختمان درب‌مهر سن‌حوزه را عهده‌دار شدند آقای جمشید کیومرثی مدیر مسئول و صاحب امتیاز هفته نامه امرداد بود
البته تا جایی كه در توانمان باشد دستگیر هم‌كیشان خواهیم بود ولی امكانات زیادی نداریم. اگر هر یك از هم‌كیشان مایل به مكالمه با ما باشند می‌توانند با شماره 9272 – 429 – 408 تماس بگیرند
به امید روزی كه هر انسانی بتواند برای آینده خود با خرد خود و بدون دنباله روی از دیگران چاره‌ای یابد
کامبیز زمردی - رئیس انجمن زرتشتیان شمال كالیفرنیا

هفتم آبان ماه روز بزرگداشت کوروش بزرگ را گرامی می داریم

2006-10-29T21:54:00.000-08:00

منم کوروش، شاه هخامنشی؛ آزاده ای از ایران فرمان دادم بدنم را بدون تابوت و مومیایی کردن به خـاک بسپارند تـا اجزای بدنم خـاک ایـران را تشکیل دهد -

کوروش بزرگ

«کوروش»؛ بزرگ مرد تاریخ ایران زمین و از بی همتاترین شهریارانی ست که تاریخ جهان به خود دیده. انسانی بلندجای و ابرمردی بی مانند که نام او و نام ایران با هم آمیخته وبرای جهانیان سرافرازی آفریده. از دلیری، منش و بینش او، آریایی ها یکپارچه شدند و توانستند در سده های پس از خود تمام تمدن ها و قدرت های کوچک و بزرگ را زیر پرچم خود در آورد. هویت ایرانی بر پایه اجتماعی و فرهنگی مادهای آذربایجان و کردستان، پارس های جنوب و پارت های شرق ایران زمین پایه گرفت و پایدار ماند. به یک زبان، پایندگی ایران از هخامنشیان وشیوه شهریاری و مردمداری آنان وامدار است. ایران زمین به مانند رود خروشان از ابتدای تاسیس شاهنشاهی کوروش بزرگ که برای نخستین بار یک کشور به نام «ایران» را پایه گزاری نمود، تا به امروز در جریان بوده است. هرچند در پاره ای زمان ها گل آلود شده و یا از جریانش کاسته شده و یا ناپاکی هایی به آن آمیخته، ولی هیچگاه جایگاه راستین خود را از دست نداده است و همیشه «ایران» مانده است. مردم این کشور همانند درختی در کنار این رود روییده و بالیده اند. از آن سیراب شده اند و در حالی که ریشه در سنت درخشان این مرز و بوم دارند، هیچگاه از نو شدن و تازگی نگریخته اند. با هر بهاری دوباره زنده شده اند و نو آوری و باروری را تجربه کرده اند. ایرانیان کوروش را «پدر» و یونانیان، که وی سرزمین شان را گرفته بود، ‌او را «سرور» و «قانون گزار» می‌‌نامیدند. یهودیان این پادشاه ایرانی را «مسیح‌» پروردگار به شمار می‌آوردند و ‌بابلی ها او را دوست «مردوک»، خدای خود، می‌‌دانستند. او «ذوالقرنین» کتاب آسمانی مسلمانان است. به راستی تمام دنیای باستان، کوروش را مردی آزاده، دلیر، مهربان، با منش نیک، با دانش و سیاست می دانست. جهان امروز هم از کوروش و زندگی او آموزه های بسیاری برگرفته است. کوروش بزرگ (۵۷۶-۵۲۹ پیش از میلاد) شاه پارسی، به‌انگیزه بخشندگی‌، بنیان گزاردن حقوق بشر، پایه گزاری نخستین امپراتوری چند ملیتی و بزرگ جهانی، آزاد کردن برده‌ها، احترام به دین‌ها و کیش‌های گوناگون، گسترش تمدن و ... شناخته شده‌است. کوروش نخستین شاه ایران و بنیان‌گزار شاهنشاهی ایرانیان می‌‌باشد. زاده شدن از مادری ماد و پدری پارس پشت کوروش از سوی پدر به پارس‌ها می‌‌رسد که برای چند نسل بر«انشان»(شمال خوزستان کنونی) ــ در جنوب غربی ایران ــ حکومت کرده بودند. کوروش درباره خاندانش بر سفالینه استوانه شکل، جای حکومت آن‌ها را نقش کرده است. کمبوجیه ــ پدر کوروش ــ با شاهدخت ماندانا ــ دختر «ایشتوویگو» پادشاه مادها و شاهدخت آرینیس لیدیه ــ پیوند همسری بست و کوروش بزرگ نتیجه این پیوند بود. به راستی اهورامزدا این سرزمین را دوست داشت که کوروش در این جا زاده شد، شهریاری کرد و شیوه زندگی نیکو و بهتر را به مردمان آموخت و برای شهریاران پس از خود این نیکی ها را بر جای گذاشت. در باره کودکی او داستان ها و افسانه های فراوانی ساخته و پرداخته شده است. گذشته از اینکه این داستان ها راستین هستند یا نه، این گونه پرداختن به زندگی او نشان از این دارد که مردم به راستی راه و رسم زندگی او را دوست داشتند و به او و خانواده اش عشق می ورزیدند. کوروش در دربار کمبوجیه منش و اخلاق والای انسانی پارس‌ها و رمز جنگی و نظام پیشرفته آن‌ها را آموخت و با آموزش‌های سختی که سربازان پارس فرامی‌گرفتند، پرورش یافت. پادشاهی یکپارچه ایرانی با شکست کشور ماد به ‌وسیله پارس که کشوری دست نشانده بود، پادشاهی ۳۵ ساله «ایشتوویگو» پادشاه ماد و پدر بزرگ کوروش به انتها رسید. به گفته هرودوت کوروش به «ایشتوویگو» آسیبی نرساند و او را نزد خود نگه داشت. کوروش به این شیوه در۵۴۶ پ.م پادشاهی، پس از آنکه ماد و پارس را یکپارچه کرد خود را شاه ماد و پارس ــ نخستین پادشاه ایران ــ نامید. با اینکه بابل به او خیانت کرده بود، خردمندانه از قارون، شاه لیدی خواست تا به پادشاهی رسیدن او را به رسمیت بشناسد و کوروش هم حکومت او را بر لیدی بپذیرد. اما قارون (کرزوس) در کمال کم خردی به جای پذیرش این پیشنهاد، به فکر گسترش مرزهای کشور خود افتاد و به این سبب با شتاب سپاهیان اش را از رود هالسی (قزل‌ایرماق امروزی در کشور ترکیه) که مرز کشوری وی و ماد بود، گذراند و کوروش هم با دیدن این نشان دشمنی، از هگمتانه به سوی لیدی حرکت کرد و دژ سارد که آن را تسخیر ناپذیر می‌‌پنداشتند، با بالا رفتن بسیاری از سربازان دلیرایرانی از دیوار‌های آن، فروریخت و شکست پیدا کرد. قارون (کروزوس)، شاه لیدی، به اسارت ایرانیان درآمد و کوروش مرز کشور خود را به دریای روم و همسایگی یونانی ها رسانید. او شاه شکست خورده لیدی را نکشت و سرزنش ننمود، بلکه تا پایان زندگی زیر نگاه و پشتیبانی کوروش زندگی کرد و مردم سارد با اینکه بیش از سه ماه لشکریان کوروش را در جنگ و در حالت محاصره شهر خود در گرسنگی و خستگی نگه داشته بودند، بخشیده شدند. پس از لیدی، کوروش سرزمین های شرقی را یکی پس از دیگری زیر فرمان خود در آورد و به ترتیب گرگان (هیرکانی)، پارت، هریو (هرات)، رخج، مرو، بلخ، زرنگیانا (سیستان) و سوگود (نواحی بین آمودریا و سیردریا) و ثتگوش (شمال غربی هند) را به زیر پرچم خود درآورد. هدف کوروش از لشکر کشی به شرق، ایجاد امنیت بود. کوروش با زیر فرمان آوردن سرزمین های شرق ایران، وسعت سرزمین‌های زیر فرمان خود را دو برابر کرد. اکنون دیگر پادشاه بابِل از خیانت خود به کوروش و پیمان شکنی در نزد او پشیمان شده بود. ترس «نابونید» پادشاه بابِل،‌ همانا شهرت کوروش به داشتن اخلاقی نیکو و محبوبیت او در نزد مردم بابِل از یک سو و نیز پیش بینی‌های پیامبران بنی اسراییل درباره آزادی قوم یهود به دست کوروش از سوی دیگر بود. آزادی یهودیان برای آزادسازی یهودیان دربند و اجازه بازگشت به شهر و بازسازی اورشلیم، کوروش به بابل لشکر کشید. بابل بدون هیچ مقاومتی، در 22 مهرماه سال 539 پ.م فرو ریخت و شکست خورد. پادشاه اسیر شد و کوروش در کمال آزاد منشی با وی رفتار کرد و سالی پس از آن (538پ.م) هنگامی که او در گذشت، پرسه ملی برپا داشت و خود در آن شرکت کرد. او یهودیان را آزاد کرد و همراه با بازگرداندن همه دارایی هایی که بخت النصر (نبوکد نصر) پادشاه توانمند بابِل در گرفتن اورشلیم از شهر «هیکل سلیمان» ربوده بود، کمک‌های بسیاری از نظر مالی و امکانات به آنان نمود تا بتوانند به اورشلیم بازگردند و دستور بازسازی شهر ویرانه شده هیکل سلیمان را صادر کرد و به همین خاطر در بین یهودیان مسیح نامیده شد که در تاریخ یهود و در تورات آمده است . كوروش، مووسس پادشاهى جهانی ایران و آغازگر سلسله هخامنشیان، پس از گرفتن بابل بخشش همگانی به همه داد؛ دین های بومى را آزاد اعلام كرد؛ براى جلب محبت مردم میانرودان (بین النهرین) و آموزش همزیستى و باورمندی به انسان ها، «مردوک» كه كهن ترین خداى بابل بود را به رسمیت شناخته، در پیشگاهش سر فرود آورد و بر دستش بوسه زد و او را نیایش كرد و سپاس گفت. او هیچ گروه انسانى را به بردگى نگرفت و سپاهیانش را از تجاوز به مال و جان کشاورزان و پیشه وران و مردم کوچه و بازار و زنان و کودکان بازداشت. او تمامی ساکنین پیشین سرزمین ها را گرد هم آورده و منزلگاه آنها را به ایشان بازگرداند. شایستگی نظامی و بینش سیاسی بی همتایی در وجود او با انسانیت و مهربانی در آمیخته بود و این در تاریخ پادشاهان شرق باستان پدیده ای تازه به شمار می آمد. جنگ، او را بر خلاف دیگر پیروزمندان تاریخ سرمست و مغرور نکرد. هر بار که دشمنی را از پای می افکند، مانند یک شهسوار جوانمرد دستش را دراز می کرد و افتاده را از خاک بر می گرفت . «کرزوس» را از مرگ نجات داد و حتا او را در کرمان حکومت داد. احترام او به باورهای دینی، عاقلانه ترین و زیرکانه ترین سیاستی بود که در چنان دنیایی به او اجازه داد تا قوم ها مختلف متمدن و نیمه وحشی را بدون مشکلی در کنار هم اداره کند تا آنها بتوانند در کنار هم بیاسایند و در سرزمین او کهتران در سایه نیرومندی اش در آرامش زندگی کنند و قوم ها مخالف نیز به سبب این جوانمردی هرگز در برابر او ایستادگی نکنند . اینگونه بود که کوروش؛ کوروش شد . در تاریخ جهان، سرداران و شاهان کشورگشای بسیاری آمدند و رفتند که جز بدنامی از خود چیزی به جا نگذاشتند. آخرین نبرد کوروش در آخرین نبرد خود برای سرکوب قوم های وحشی «سکا» که با یورش به مرزهای ایران به کشتار و چپاول می پرداختند، به سمت شمال شرقی کشور حرکت کرد. میان مرز ایران و سرزمین سکاها رودخانه ای بود که لشگریان کوروش باید از آن می گذشتنند. هنگامی که کوروش به این رودخانه رسید، ملکه سکاها به او پیغام داد که برای جنگ دو راه پیش رو دارد. یا از رودخانه بگذرد و در سرزمین سکاها به نبرد بپردازند و یا اجازه دهند که لشگریان سکا از رود به این سو بیایند و در خاک ایران به جنگ بپردازند. کوروش این دو پیشنهاد را با سرداران خود در میان گذاشت. بیشتر سرداران ایرانی جنگ در خاک ایران را برگزیند، اما کرزوس امپراتور پیشین لیدی که تا پایان زندگی به مانند یک مشاور به کوروش وفادار ماند، جنگ در سرزمین سکاها را پیشنهاد کرد. استدلال او چنین بود که در صورت نبرد در خاک ایران، اگر لشگر کوروش شکست بخورد تمامی سرزمین در خطر می افتد و اگر پیروز هم شود هیچ سرزمینی را نگشوده. در برابر اگر در خاک سکاها به جنگ بپردازند، پیروزی ایرانیان با گشوده شدن این سرزمین همراه خواهد بود و شکست آنان نیز تنها یک شکست نظامی به شمار رفته و به سرزمین ایران آسیبی نمی رسد. کوروش این استدلال را پذیرفت و از رودخانه گذشت. پیامد این نبرد کشته شدن کوروش و شکست لشگریانش بود. پس از این شکست، لشگریان ایران با رهبری کمبوجیه، پسر ارشد کوروش به ایران بازگشتند. پس از مرگ کوروش، فرزند ارشد او کمبوجبه به شهریاری ایران رسید. وی، هنگامی که می خواست به سوی مصر لشگرکشی کند، از ترس کودتا دستور کشتن برادرش «بردیا» را داد. در راه بازگشت کمبوجیه از مصر، یکی از درباریان به نام «گئومات مغ»، که شباهتی بسیار به بردیا داشت، خود را به جای بردیا جا زد و خود را پادشاه خواند. کمبوجیه با شنیدن این خبر در هنگام بازگشت، درگذشت. کوروش به جز این دو پسر، دارای دختری به نام آتوسا بود که با داریوش اول ازدواج کرد و مادر خشایار، پادشاه توانمند ایران شد. منشور حقوق بشر کوروش بزرگ چرا پس از گذشت بیش از ۲۵۰۰سال، از سوی جامعه جهانی، روز ۲۹ اکتبر «روز جهانی کوروش کبیر» نامیده شد؟ چرا روز جهانی اسکندر، چنگیز و... نداریم؟ منشور آزادی و حقوق بشر کوروش کبیر، بی گمان از بزرگترین افتخارات آریایی ها و سرزمین ایران است. چرا که خداجویی، آزادگی و دادخواهی ایرانیان را در بیش از ۲۵۰۰سال پیش از زبان سردار بزرگ خویش به جهانیان نشان می دهد؛ آن هم در زمانی که جنگ و خون ریزی و بیداد و برده داری در میان قوم ها وحشی و متمدن آن روزگار امری رایج و عادی به شمار می رفت. تمدن بشری هنوز مراحل تکامل خود را کامل نپیموده بود و در پایان عصر آهن به سر می برد و بیان گفتارهایی که امروز هم در بسیاری از جای های جهان هنوز تازه و نو به شمار می آید، در۲۵سده پیش جای شگفتی و تفکر بسیار دارد. بی گمان نیاکان ما از دید فرهنگ وتمدن در آن زمان به جایگاهی رسیده بودند که امروز بسیاری از مردم جهان حسرت آن را می خورند و راه درازی را برای رسیدن به آن در پیش رو دارند! منشور كورش هخامنشی، كهن‌ترین بیانیه حقوق بشر شناخته شده جهان و سند سربلندی ایرانیان از همزیستی آشتی‌جویانه و گرامی داشتِ باورها و اندیشه‌های همه مردمان زیرپرچم در هنگام بنیادگزاری نخستین امپراتوری جهان است. دنیای باستان همواره از آتش جنگ‌ها و یورش‌های بی‌پایان در رنج بوده است و كشورهای آشتی‌جو نیز ناچار بوده‌اند تا برای رهایی مردمان خود از تاخت‌و‌تاز‌های همیشگی همسایگان ناآرام، به رویارویی و چیرگی بر آنان بپردازند. اما مهم این است كه پیروزمندانِ میدان نبرد و چیره‌شدگان بر شهرها، چگونه با سپاه شكسته و مردم فرودست رفتار می‌كرده‌اند؟‌ تاریخنامه‌های بشری بازگوكننده رفتار نیك كوروش بزرگ، پادشاه نیرومندترین كشور آن روز جهان، و كنش‌های ستیزنده دیگر فرمانروایان گیتی بوده است. جهان امروز، نه با چشمداشت بر خاك سرزمین‌ها، كه با تاختن بر اندیشه، باورها، غرور و هویت ملی مردمان، چیرگی بر آنان را در سر می‌پروراند. مردمانی كه باورها و هویت ملی و تاریخی خود را به فراموشی سپارند؛ مردمانی كه نیازمند دانش و فن‌آوری كشورهای دیگر باشند؛ شكست‌خوردگان جهان امروزند. پیشینیان ما گذشته‌ای سرافرازانه برای ما به ارمغان آوردند و بر جای نهادند. ما برای فرزندان آینده خود چه دستاوردی داریم و برای شكسته نشدن در جهانِ سخت نامهربان امروز، چه راه‌هایی اندیشیده‌ایم؟ ترجمه و انتــشار فرمــان كــورش بــزرگ پــرده از نادانــسته‌های بســیار برداشت و به زودی به عنوان «منشور آزادی» و «نخستین منشور جهانی حقوق بشر» شهرتی جهانی یافت و نمایندگان و حقوق‌دانان كشورهای گوناگون جهان در سال 1348 خورشیدی با گردهمایی در كنار آرامگاه كوروش در پاسارگاد، از او به نام نخستین بنیاد‌گذار حقوق بشر جهان یاد كردند و او را ستودند. حقوقی كه انسانِ امروز پس از دوهزاروپانصد سال در اندیشه ایجاد و فراهم‌سازی آن افتاده است و آرزوی گسترش آن را در سر می‌پروراند. چه چیز سبب شده است تا فرمان كوروش به این پایه از شهرت برسد؟ پاسخ این پرسش هنگامی دریافته می‌شود كه فرمان كوروش را با نبشته‌های دیگر فرمانروایان همزمان خود و حكمرانان امروزی به سنجش بگذاریم و بین آنها داوری كنیم. آشور نصیرپال، پادشاه آشور (884 پ‌م.) در كتیبه خود نوشته است: «… به فرمان آشور و ایشتار، خدایان بزرگ و حامیان من … ششصد نفر از لشكر دشمن را بدون ملاحظه سر بریدم و سه هزار نفر از اسیران آنان را زنده زنده در آتش سوزاندم … حاكم شهر را به دست خودم زنده پوست كندم و پوستش را به دیوار شهر آویختم … بسیاری را در آتش كباب كردم و دست و گوش و بینی زیادی را بریدم، هزاران چشم از كاسه و هزاران زبان از دهان بیرون كشیدم و سرهای بریده را از درختان شهر آویختم.» در‌كتیبه سِـناخِـریب، پادشاه آشور (689 پ‌م.) چنین نوشته شده است: «… وقتی كه شهر بابِـل را تصرف كردم، تمام مردم شهر را به اسارت بردم. خانه‌هایشان را چنان ویران كردم كه به صورت تلی از خاك درآمد. همه شهر را چنان آتـش زدم كـه روزهای بسـیار دود آن به آسـمان می‌رفـت. نهـر فـرات را به روی شهر جاری كردم تا آب حتی ویرانه‌ها را نیز با خود ببرد.» در كتیبه آشوربانی پال (645 پ‌م.) پس از تصرف شهر شوش آمده است: «… من شوش، شهر بزرگ مقدس … را به خواست آشور و ایشتار فتح كردم … من زیگورات شوش را كه با آجرهایی از سنگ لاجورد لعاب شده بود، شكستم … معابد عیلام را با خاك یكسان كردم و خـدایـان و الـهه‌هـایشان را به باد یغما دادم. سپاهیان من وارد بیشه‌های مقدسش شدند كه هیچ بیگانه‌ای از كنارش نگذشته بود، آن را دیدند و به آتش كشیدند. من در فاصله یك ماه و بیست و پنج روز راه، سـرزمـین شـوش را تبدیل به یك ویرانه و صحرای لم یزرع كردم … ندای انسانی و … فریادهای شـادی … به دست من از آنجا رخت بربست، خاك آنجا را به تـوبـره كشیدم و به ماران و عـقرب‌ها اجازه دادم آنجا را اشغال كنند.» و در كتیبه نَـبوكَـد نَـصَر دوم، پادشـاه بـابل (565 پ‌م.) آمـده است: « … فرمان دادم كه صد هزار چشم در آورند و صد هزار ساق پا را بشكنند. هزاران دختر و پسر جوان را در آتش سوزاندم و خـانـه‌ها را چنان ویران كردم كه دیگر بانگ زنده‌ای از آنجا برنخیزد.» این رویدادهای نابخردانه و غیر انسانی تنها ویژه آن روزگاران نیست. امروزه نیز مردمان جهان با چنین ستم‌ها و خشونت‌هایی روبرو هستند. كوروش پس از ورود به شهر بابل (در كنار رود فرات و در جنوب بغداد امروزی) فرمان آزادی هزاران یهودی را صادر كرد كه قریب هفتاد سال در بابل به اسارت گرفته شده بودند. هزاران آوند زرین و سیمین آنان را كه پادشاه بابل از ایشان به غنیمت گرفته بود، به آنان بازگرداند و اجازه داد كه در سرزمین خود نیایشگاهی بزرگ برای خود بر پای دارند. رفتار كوروش با یهودیان موجب كوچ بسیاری از آنان به ایران شد كه در درازای بیست و پنج سده هیچگاه بین آنان و ایرانیان جنگ و خشونت و درگیری رخ نداد و آنان ایران را میهن دوم خود می‌دانسته‌اند. در این باره در باب‌های گوناگون اسفار عَـزرا و اشعیا در كتاب تورات (عهد عتیق)، ضمن نامبر كردن كوروش با عنوان «مسیح خداوند» آمده است: « خداوند روح كوروش پادشاه فارس را برانگیخت تا در تمامی ممالك خود فرمانی صادر كند و بنویسد: كوروش پادشاه فارس چنین می‌فرماید كه یـهُـوَه/ یـهْـوِه خدای آسمان مرا امر فرموده است كه خانه‌ای برای او در اورشلیم كه در یهودا است، بنا نمایم. پس كیست از شما از تمامی قوم او كه خدایش با وی باشد و به اورشلیم كه در یهودا است برود و خانه یـهُـوَه را كه خدای حقیقی است در اورشلیم بنا نماید …؟ پس همگی برخاسته و روان شدند تا خانه خداوند را كه در اورشــلیم است، بـنا نمایند. ... و كوروش پادشاه، ظروف خانه خداوند را كه نَـبوكَـد نَـصَـر آنها را از اورشلیم آورده و در خانه خود گذاشته بود، بیرون آورد و به رییس یهودیان سپرد.» با وجود اینكه منشور كورش بزرگ را «نخستین اعلامیه حقوق بشر» می‌دانند، اما نوآوری چنین فرمانی از كوروش نبوده است؛ بلكه این فرمان فرایند فرهنگ ایرانی بوده است. فرهنگی كه هرگز دستور به غارت و آدمكشی و ویرانی نداده است، فرهنگی که سرچشمه آن « اندیشه، گفتار و کردار نیک» بوده، فرهنگی برآمده از اندیشه و بینش والای اشوزرتشت. و كورش این رفتار را از دین زرتشتی و فرهنگ راستین مردمان سرزمین خود، از نیاكان خود، از فرهنگ رایج كشورش، در آغوش مهرآمیز مادر و از پرورش او آموخته بوده و به كار بسته است. سرافرازی نخستین بیانیه جهانی حقوق بشر نه تنها برای كورش، بلكه برای فرهنگ كشوری است كه سراسر پهنه پهناور آن از كهن‌ترین روزگاران تابش‌گاهِ اندیشه نیك و كردار نیك بوده است، كه امروزه و از پس هزاران سال مردمان جهان در آرزو و آرمان فراهم ساختن آن هستند. منشور كوروش هخامنشی ارمغانی است از سرزمین ایران برای جهانی كه از جنگ و خشونت خسته است و از آن رنج می‌برد. احترام به باور های دیگران، آزادی دین و حق انتخاب حکومت را در کدام جامعه به راستی می توان پیدا کرد؟ دنیای استعمارگر امروز که با استثمار نوین خود ملت های جهان سوم را به بیگاری می گیرد اگرکوروشی نیرومند در برابر خود می دید، دیگر شاهد فقر و گرسنگی در جهان نبودیم. منشور آزادی کوروش نشان کاملی است از شایستگی و لیاقت نژاد ایرانی ست. یافتن استوانه منشور در سال 1285 خورشیدی ، به هنگام کاوش ها در بابِل در میان رودان (بین النهرین)، «هرمز رسام»باستان شناس، یک استوانه سفالین کوچک از گل پخته (23 سانتیمتر)، یافت، که شامل یک نوشته از کوروش بزرگ بود. جنس این استوانه از گل رس است، ۲۳ سانتى متر طول و۱۱ سانتى متر عرض دارد و در حدود۴۰ خط به زبان آكدى و به خط میخى بابلى نوشته شده است. بررسی‌ها نشان داد که نوشته روی استوانه مربوط به سال 539 (پ.م) از سوی کوروش بزرگ پس از شكست بخت النصر و گشوده شدن شهر بابل، نوشته شده است و به عنوان سنگ بنای یادبودی در شهر بابل قرار داده شده است. استوانه یافت شده در موزه بریتانیا در شهر لندن نگاهداری می شود. ازسوی دیگر در سال های کنونی آشکار شد که بخشی از یک لوحه استوانه ای که آن را از آن نبونبید پادشاه بابل می دانستند، پاره ای از استوانه کوروش بزرگ است که از سطر های 36 تا 43 آن می باشد. از این رو این قسمت که در دانشگاه ییل(Yale) آمریکا نگهداری می شد، به موزه لندن گسیل و به استوانه اصلی پیوست گردید. كوروش بزرگ پس از خاتمه زمستان در اولین روز بهار، در بابل تاجگذاری كرد. چگونگی برگزاری آیین تاج گذاری كوروش و حوادث آن دوران، به صورت مفصل توسط «گزنفون» سردار و مرد جنگی و فیلسوف و مورخ یونانی ضبط و بیان شده است. كوروش پس از تاجگذاری، در معبد مردوك خدای بزرگ بابل، منشور آزادی نوع بشر را خواند. متن سخنرانی و كتبیه كوروش تا این اواخر نامعلوم بود. تا اینكه اكتشافات در بین النهرین از ویرانه قدیم شهر «اور» كتبیه ای به دست آمد و بعد از ترجمه معلوم شد، همان متن منشور آزادی نوع بشر، كوروش می باشد. این لوح در حال حاضر یكی از با ارزش ترین اشیای تاریخی است كه در موزه بریتانیا از آن نگهداری می شود. فرمان حقوق بشر كوروش یا استوانه كوروش، به عنوان كهن ترین سند نوشته شده از دادگسترى، مردمداری و حقوق بشر در تاریخ و مایه سرافرازى ایرانیان است. چرایی بزرگی کــوروش بی‌گمان، به باور بیشینه‌ ایرانیان فرهیخته و مورخان؛ «كوروش بزرگ» یكی از برجسته‌ترین شخصیت‌های تاریخ ایران است. بخشیدن چنین پایگاه و جایگاهی به كوروش، نه تنها از برای پیروزی های درخشان و شتاب‌ناك او - كه این خود، نمودار هوشیاری و دانایی سیاسی و نظامی كوروش و نشانه توانایی والا و سامان‌مندی حكومت‌اش در ممكن ساختن اداره‌ و تدبیر چنین قلمرو پهناوری است - بلكه از آن روست كه وی در زمان شهریاری خود، به شیوه‌ای سخت انسانی و مردم‌دارانه رفتار و حكومت كرده بود؛ حقیقتی كه در همه نوشته های تاریخی بازتاب یافته و ملت های بیگانه و حتی دشمن را به گفتگو درآورده و آنان را ناگزیر به اعتراف ساخته بود. چنان كه بابلیان در سده ششم پیش از میلاد، كوروش را كسی می‌دانستند كه صلح و امنیت را در سرزمین‌شان برقرار ساخته، قلب‌هایشان را از شادی آكنده و آنان را از اسارت و بیگاری رهانده است؛ پیامبران یهود وی را «مسیح» و برگزیده خداوند ودادگستر و با انصاف می‌خواندند، و یونانیان كه كوروش آنان را دركرانه‌های آسیای صغیر شکست داده بود و زیر مجموعه نیرومندی خویش ساخته بود - بــا وجود دشمنی كه با پارس‌ها داشتند - در وی به چشم یك فرمان‌روای آرمـانی می‌نگریستند. «آخیلوس» هماورد ایـرانیــان در نبـرد ماراتون، درباره كوروش می‌نویسد:« او مردی خوشبخت بود، صلح را بـرای مردمان‌اش آورد… خدایـان، دشمن او نبودنـد؛ چـون كــه او باخرد و پاک بود»؛ هردوت می گوید كه مردم پارس، كوروش را پدر می‌خواندند و در میان‌شان، هیچ كس یارای برابری با وی را نداشت. گزنفون می‌نویسد: «پروردگار كوروش را علاوه بر خوی نیك، روی نیك نیز داده و دل و جان‌اش را به سه نور والای «نوع‌دوستی،‌ دانایی، و نیكی» سرشته بود. او در چیرگی و پیروزی هیچ مشكلی را خستگی آور و هیچ خطری را بزرگ نمی‌پنداشت و چون از این داده های اهورایی جهانی و روانی برخوردار بود، خاطره و نام‌اش تا به امروز در دل‌های بیدار مردم روزگار، پایدار و جاودان است»(سیرت كورش بزرگ، ص 4). وی می افزاید: «كدام انسان مگر كوروش از راه جنگ و ستیز دارای امپراتوری بزرگ و با شکوه شده است، ولی هنگامی كه جان به جان آفرین داد، همه مردم سرزمین های زیر دست او را «پدری دوست داشتنی» خواندند! این لقبی است كه به «ولی نعمت» می‌دهند نه به وجودی «غاصب» (همان، ص 8-367). پندار كسانی كه كارنامه سیاسی و گشودگی های نظامی كوروش و جانشینان‌اش را تنها در حد عملیاتی كشورگشایانه و سلطه‌جویانه ارزیابی می‌كنند، دریافتی سطحی و دور از راستی، بلكه سخت بدبینانه است. در نگاه مورخان زمان کنونی،‌ رهاورد كلان و چشم‌گیر كوروش و دودمان شاهنشاهی وی (هخامنشیان) برای جهان باستان، برپایی «نخستین دولت متمركز» در تاریخ است: دولتی یکتا، مركزگرا و مداراجو كه بر قوم های پرشمار و دارای تفاوت‌های ژرف مذهبی، زبانی و نژادی، فرمان می‌راند. آن چه كه هخامنشیان را در دویست و سی سال توان داد تا چنین حكومتی را بسازند و آن را به بهترین وجه نگه داری کنند، بی گمان تدبیر، مدیریت سیاسی برتر، انعطاف‌پذیری ،‌ تكثرگرایی و دیوان‌سالاری توانمند این دودمان بود. بنابراین آن چه كه به عنوان دستاوردهای سیاسی و نظامی كوروش ستوده می‌شود، نه تنها از آن روست كه وی در زمانی کم توانست به گشایش و فتح سرزمین‌هایی بسیار شده بود، بلكه از بابت «دولت متمركز و در عین حال تكثرگرایی» است كه او برای نخستین بار در تاریخ جهان باستان بنیان گذارد و كوشید تا بر پایه الگوهای برتر و بی‌سابقه اخلاقی - سیاسی، صلح و امنیت و آرامش را در میان مردم خود برقرار سازد. تاكنون بسیاری از پژوهش های منطقه‌ای نشان داده‌اند كه اكثریت بزرگ نخبگان ملت های زیر پرچم، شاه پارسی را نه به چشم فرمان‌روایی بیگانه، خونریز و جبار، بلكه تضمین كننده ثبات سیاسی، نظم اجتماعی، رفاه اقتصادی، و از این رو، نگهبان کار و زندگی خود می‌نگریستند و می دانستند. بر این اساس، چشم‌پوشی از عمل‌كرد كوروش و جانشینان‌اش در برپایی و تدبیر نخستین «دولت متمركز و در عین حال تكثرگرا» و کاهش و دادن كارنامه آنان به «مجموعه عملیاتی كشورگشایانه و سلطه‌جویانه»، كرداری دور از انصاف و واقع‌بینی است. آن چه كه از تاریخ خاورمیانه پیش از هخامنشی بر ما آشكار است، این است كه این گستره، در طول تاریخ خود، مركز و جای ‌جنگ و كشمكش همواره قدرت‌های منطقه بوده و چه بسیار قوم ها و كشورهایی كه در این گیرودار با پتک دشمنان (مانند اورارتو و آشور) یا فروپاشی تدریجی (مانند مانا، كاسی، سومر) از میان رفته بودند. اما با برآمدن هخامنشیان به رهبری كوروش بزرگ، مردمان و ملل خاورمیانه پس از صدها سال پراكندگی و آشفتگی و پریشانی ناشی از جنگ‌های فرسایشی و فروپاشی تدریجی، اینك در پرتو حكومت متمركز و تكثرگرای هخامنشی كه نویدبخش برقراری ثبات و امنیت در منطقه بود، بی‌دغدغه‌ خاطر از آشوب‌ها و جنگ‌های پیایی مرگ‌آور و ویران‌گر، و بی‌هراس از یورش‌های غارت‌گرانه‌ و خانمان برانداز بیگانگان و آسوده از ترس اسارت و دربه‌دری و برده‌كشی، به كار و تولید و زندگی و سازندگی می‌كوشیدند و اگر دولت هخامنشی به سبب شكوه‌گرایی و خردمندی خود،‌ میراث تمدن‌های پیشین و گذشته را پاس نمی‌داشت و در گرفتن و جمع و پویایی آن‌ها نمی‌كوشید، در هیاهوی همواره ستیزه‌جویی‌ها و خودفرسودگی‌های تمدن‌های بومی، میراث گران‌سنگ آنان به یك‌باره از میان می‌رفت و از صفحه تاریخ زدوده می‌شد. اگر تا پیش از این، آشوربانیپال (پادشاه آشور) افتخار می‌كرد كه هنگام فروگرفتن عیلام آن سرزمین را به «برهوت» تبدیل كرده، بر خاك آن نمك و بته خار پاشیده، مردمان آن را به بردگی كشیده و پیكره خدایان‌اش را تاراج كرده است؛ و یا سناخریب (پادشاه آشور) در هنگام چیرگی بر بابل اذعان می‌دارد كه: «شهر و پرستشگاه ها را از پی تا بام در هم كوبیدم،‌ ویران كردم و با آتش سوزاندم؛ دیوار، بارو و حصار نمازخانه‌های خدایان، هرم‌های آجری و گلی را در هم كوبیدم»؛ كوروش در زمان فتح بابل افتخار می‌كند كه با «صلح» وارد بابل شده، ویرانی‌های‌اش را «آباد» كرده، فقر شهر را «بهبود» بخشیده، «مانع از ویرانی» خانه‌ها شده و پیكره‌های تاراج شده خدایان را به میهن خود بازگردانده است. آیا این شیوه درخشان و بی‌سابقه‌ كوروش در رفتار با قوم های شکست خورده كه الگوی سیاسی - اخلاقی جدیدی را برای فرمان‌روایان و دودمان‌های پس از خود برجای گذارد، نمودار سیاست و منش مردم‌دارانه و مداراجویانه وی ، و نشانه تحولی نو و مثبت در تاریخ و تمدن خاورمیانه نیست؟ چیكده‌سخن آن كه، هخامنشیان به پیشوایی كوروش بزرگ با برقراری نخستین حكومت متمركز و در عین حال تكثرگرا و مداراجو در منطقه، نظامی را پدید آوردند كه به گونه‌ای بی‌سابقه، ثبات سیاسی، نظم اجتماعی و ترقی اقتصادی را برای قوم ها تابعه‌ خود فراهم آورد و نیز، تمدن‌ها و هنرهای فراموش شده، یا رو به نابودی، یا زنده‌ قوم ها بومی و پراكنده منطقه را پس از جمع و جذب و پویایی، در قالب هنر و تمدن شاهوار، نوین و نیرومند هخامنشی، پایدار، بلكه جاودانه ساختند؛ در نگاه ما، جایگاه والای كوروش و هخامنشیان در تاریخ و تمدن جهان باستان، از این بابت است. استوره‌ كوروش كورش در میان و لابه لای ادبیات افسانه‌ای و تاریخی جهان جایگاهی بسیار درخشان و والا داشته و از وی به عنوان پادشاهی جوانمرد، خردمند، مداراجو، بامهر و مهربانی، پارسا و سرانجام «مسیح‌وار» یاد شده است تا جایی كه امروزه وی را نخستین بنیان‌گذار «حقوق بشر» می‌دانند. اما جدای از این جایگاه راستین تاریخی، كه كورش با تكیه بر خردمندی و شایستگی و توانایی سیاسی‌ ـ نظامی خویش و با پشتوانه‌ مادّی و مینوی حاصل از سكونت و کشور دیرپای قوم‌اش در سرزمین‌های ایلامی توانسته بود در اندك زمانی مرزهای کشور كوچك‌اش را در دامنه‌های زاگرس از آسیای میانه تا آسیای صغیر گسترش دهد، اَبَرقدرت‌های پُرآوازه خاورمیانه را به زانو درآورد و نخستین امپراتوری جهان را بر پایه دولتی یکتا و سازمان‌یافته كه بر قوم های پُرشمار و گوناگون مدیریت سیاسی واحد و متمركز و در عین حال تكثرپذیری را اعمال می‌كرد، بنیان‌گذارد، به خودی خود و به تنهایی امری شگرف و بی‌مانند و درخور ستایش و آفرین است، اما این پایگاه و جایگاه كورش به عنوان «بنیان‌گزار امپراتوری جهان‌گیر و توانمند هخامنشی» بود كه خاستگاه و سرچشمه افسانه‌ها و روایت‌هایی شد كه بزرگی و شخصیتی استوره‌ای و مقدس و ستودنی برای «پادشاه بنیان‌گذار» ایجاد می‌كرد. این افسانه‌ها، كوروش را نه تنها برخاسته واز دودمانی سلطنتی ـ چنان كه بود ـ بلكه وی را برآمده از مرتبه‌ای فرودست (مانند شبانی یا عیاری) پندار می‌كردند تا نشان دهند كه وی برگزیده و مورد پذیرش و نگهبانی خداوند بوده كه توانسته است از چنین پایگاهی ـ به شتاب ـ به چنان مرتبه ای از بزرگی و ستودنی دست یابد و به افتخار و مقامِ برآوردن و بنیان گزاردن یك دودمان شاهنشاهی بزرگ و توانمند نایل آید. چگونگی و شرح چهره ای مداراجو، مردم‌دوست و اهورایی از كورش، در روبرویی با بی‌رحمی‌ها، خون‌خواری‌ها، ستم‌گری‌ها و ویران‌گری‌های متداول شاهان آن روزگار خاورمیانه، حتا در زمان خود وی نیز روشی مووثر برای ایجاد پذیرش و باورمندی برای پادشاه پیروزمند در میان قوم ها شکست خورده بود و این نكته به روشنی در نوشته ها و آگهی های بزرگان مذهبی بابل و اسفار انبیای یهود، به گونه‌ای هم‌سان بازتاب یافته است. وچنین بود كه در طول سالیانی دراز، انبوهی از داستان‌ها و افسانه‌های ستایش‌آمیز و شگرف در روایات ملی و مردم پسند، در كنار آگهی های هدف‌مند سیاسی، برای چگونگی شخصیتی ایزدی و استوره‌ای از كورش شكل گرفت تا از این راه به ویژه به قوم ها گوناگون قلم‌رو شاهنشاهی نشان داده شود كه: حكومت و شهریاری هخامنشیان كه اینك بر قوم ها گوناگون و پُرشماری فرمان می‌راندند، به کاملی، قانونی، باورمند و خودی‌ست؛ چرا كه فردی (چون كوروش) آن را بنیان گذاشته كه به دلیل برتری خداداده و ویژگی های درخشان و بی‌مانندش، چیرگی و شهریاری وی در نگاه قوم ها شکست خورده، از ابتدا بنا بر باورشان و مورد پذیرش بوده است. در این مجموعه از داستان‌ها و افسانه‌ها كه برای نگه داری و برجای ماندن یاد و خاطره‌ بنیان‌گزار بی همتا، دوست داشتنی و ستودنی دودمان شاهنشاهی هخامنشی فراهم آمده و گاه با آواز و موسیقی و به شكل نقالی در میان ویژگان و بزرگان جامعه و مردم کوچه و بازار خوانده می‌شد، چگونگی رفتارها و کارهای كوروش ـ كه قهرمانانه و بشردوستانه بود ـ از نسلی به نسل دیگر می رفت و به مردمی كه به نیاكان و گذشتگان خود می بالیدند و افتخار می‌كردند و از راه‌شان پی‌روی می‌نمودند، آموخته می‌شد. اكنون كورش دیگر نه تنها یك چهره تاریخی، بلكه چهره ای استوره‌ای و جاودانه بود كه به آیندگان و در زمینه ‌های مختلف، الگو و باورمندی می‌بخشید. آرامگاه کوروش بزرگ در پاسارگاد هنگامی که در 75 کیلومتری تخت‌جمشید، راه اصلی اصفهان به شیراز را به سوی پاسارگاد ترک می‌کنیم و از میان درختان بلند و سرسبز پیش می‌رویم؛ یادگارهایی گرانبهایی را از هزاران سال پیش و از پاسارگاد خاموش و خفته در تاریخ و آن مردان بزرگ می بینیم. رومن گیرشمن بر این اعتقاد بود كه این بنا در زمان كمبوجیه اول، پدر كورش بزرگ ساخته شده، اما فرضیه بیشتر پذیرفته‌ شده كه دیوید استروناخ آنرا بیان كرد، زمان ساخت آنرا در مابین سالهای 546 تا 530 پیش از میلاد یعنی در شانزده سال پایانی پادشاهی كورش بزرگ می‌دانند. بخش‌های دیگر پاسارگاد، به جز بنای آرامگاه که در زمان پادشاهی کوروش به پایان رسیده، از بناهایی هستند كه ساخت آنها در زمان كوروش آغاز و در زمان پادشاهان پس از او، از جمله داریوش یكم به پایان رسیده‌اند. نام «پاسارگاد» شكل یونانی شده واژه هخامنشی «باتراكاتاش» است كه بارها در الواح عیلامی تخت‌جمشید به کار رفته است؛ اما از گونه فارسی باستان آن آگاهی درستی در دست نیست. از سوی دیگر هرودوت واژه «پاسارگاد» را نه برای یك مكان، بلكه برای قبیله‌ای به همین نام هم به كار برده است. آرامگاه کوروش، فرازنده‌ترین و در عین‌حال سالم‌ترین بنای پاسارگاد است. این سازه باشکوه طرحی بسیار باوقار، گیرا، متوازن و متناسب را عرضه می‌دارد. طرح این گونه آرامگاه برخلاف نظر برخی محققان، در ایران ناشناخته نبوده است. اینکه گفته می‌شود چنین بام‌های شیب‌دار در ایران رایج نبوده و از نواحی شمال باختری به ایران رسیده است، ناشی از نبود آگاهی‌های پیشین در زمینه نمونه‌های دیگر چنین بام‌هایی در سراسر ایران است که حتی در گورخانه‌های پیش از تاریخی نیز بدست آمده است. آرامگاه کوروش تنها از نوعی سنگ ماسه‌ای که به مرمر سفید شباهت دارد، ساخته شده و در ساخت آن از هیچگونه مواد و مصالح دیگری استفاده نشده است. سنگ‌ها که از معدنی در شمال خاوری سیوند بدست آمده، در قطعات بسیار بزرگ که گاه وزن هر کدام آنها به ده‌ها تن می‌رسد، به شیوه خشکه‌چین بر روی هم چیده و بنا گردیده است و گاه برای اتصال محکم‌تر آنها از قطعات آهنی دم چلچله‌ای استفاده شده است. این قطعات آهنی در طول زمان از چشم سارقان پنهان نمانده است. با اینهمه و با گذشت بیش از 2500 سال از عمر ساختمان و پشت سر گذاردن زمین‌لرزه‌ها و حادثه‌های دیگر طبیعی و انسانی، بنای آرامگاه کوروش همچنان سالم و پایدار و استوار بر جای مانده و نشانه‌ای است از توانمندی‌ها و شایستگی‌های معماران، دانشمندان و صنعتگران ایرانی.(البته اگر با آبگیری سد سیوند به زودی شاهد خرابی آن نباشیم!) *** تیر روز از آبان ماه ، برابر با هفتم آبان ماه خورشیدی و 29 اکتبرمیلادی، روز بزرگداشت کوروش بزرگ این ابر مرد تاریخ ایران زمین ــ که درود بر روان پاکش باد ــ را گرامی می داریم، در این روز کوروش بزرگ این نیای گرانقدر ما و بنیانگذار امپراتوری ایران و پدر دموکراسی دنیا، در بابل، منشور حقوق بشر خود را به آگاهی تمامی امپراتوری بزرگش رساند. با وجود اینكه منشور كورش بزرگ را «نخستین اعلامیه حقوق بشر» می‌دانند، اما نوآوری چنین فرمانی از كوروش نبوده است؛ بلكه این فرمان فرایند فرهنگ ایرانی بوده است. فرهنگی كه هرگز دستور به غارت و آدمكشی و ویرانی نداده است، فرهنگی که سرچشمه آن « اندیشه، گفتار و کردار نیک» بوده، فرهنگی برآمده از اندیشه و بینش والای اشوزرتشت. و كورش این رفتار را از دین زرتشتی و فرهنگ راستین مردمان سرزمین خود، از نیاكان خود، از فرهنگ رایج كشورش، در آغوش مهرآمیز مادر و از پرورش او آموخته بوده و به كار بسته است. سرافرازی نخستین بیانیه جهانی حقوق بشر نه تنها برای كورش، بلكه برای فرهنگ كشوری است كه سراسر پهنه پهناور آن از كهن‌ترین روزگاران تابش‌گاهِ اندیشه نیك و كردار نیك بوده است، كه امروزه و از پس هزاران سال مردمان جهان در آرزو و آرمان فراهم ساختن آن هستند. اتاق آرامگاه بر روی شش سکوی سنگی ساخته شده و طبقه هفتم آن را تشکیل می‌دهد. نخستین و پایین‌ترین طبقه، قریب 12 متر عرض و 13 متر طول و 170 سانتیمتر بلندی دارد. این اتاق کوچک هیچ راهی به بیرون ندارد و پیدایی آن در سال 1338 خورشیدی با کوشش زنده یاد استاد علی سامی ( رییس مووسسه باستان‌شناسی تخت‌جمشید که پژوهش‌های تخت‌جمشید و پاسارگاد، دین زیادی به ایشان دارد و هرگز کسی نتوانست جای خالی او را پر کند) انجام پذیرفت. به نظر ایشان، این اتاق سنگی جایگاه اصلی دو تابوت سنگی است (تابوت‌های کوروش و «کاساندان» بانوی او) که در کنار یکدیگر قرار گرفته‌اند. یکی از این تابوت‌ها چند سانتیمتر کوچکتر از دیگری است. در هیچکدام از این دو تابوت چیزی یافت نشده است. (علی سامی، پاسارگاد، شیراز، 1350). آریان مورخ یونانی گزارش کرده که در آرامگاه کوروش کتیبه‌ای «به خط ایرانی» به این مضمون دیده شده است: «ای مرد! من کوروش هستم، پسر کمبوجیه، من شاهنشاهی پارسیان را بنیاد گذاشتم. من بر آسیا فرمان راندم، اینک بر من رشک مبر». آریان و همچنین استرابو، تاریخ نگار دیگر یونانی به نقل از آریستوبولوس وضعیت داخل آرامگاه را نیز به کوتاهی شرح کرده‌اند. بر پایه گفتار آنان در اتاق آرامگاه یک تخت زرین با تابوتی زرین و میز و ساغرهایی وجود داشته است. بنای آرامگاه و همه بازماندهای کوروش هخامنشی، نه تنها یادمان او، بلکه یادگار پر ارج دانش، فن‌آوری و اندیشه ایرانی است. بوذرجمهر پرخیده

سوسکها و آدمها

2006-05-28T16:54:00.000-07:00

" داستان بسیار ساده آغاز می شود: روزنامه نگار یک روزنامه سراسری که نام "ایران" بر پیشانی آن نشسته است، به گمان خود "چیزکی" خنده آور می نویسد و به زبان کوچه خیابانی به مردم راههای نبرد با سوسک را نشان می دهد. سوسک در جائی واژه ترکی "نَمَنه" (چه؟/چی؟) را بکار می برد، واژه ای که بر زبان بسیاری از جوانان تهرانی روان است و کمتر کسی از آنان ریشه ترکی آنرا می داند. همانگونه که در خیابانهای تهران روزانه هزاران بار واژه هائی چون "قاراشمیش"، "یِر به یِر"، "آچمز" و مانند آن بگوش می رسد، بی آنکه کسی از ریشه ترکی این واژه ها آگاه باشد. دنباله داستان از آن نیز ساده تر است: سامانه های اینترنتی وابسته به نژادپرستان جدائی خواه با شتابی باور نکردنی سخن از "اهانت وحشتناک و جنایت فرهنگی شوینیسم فارس در حق ملت تورک آذربایجان" می رانند و آتش بزیر هیمه ای می گیرند که بدنبال سرکوبها و خوارشماریهای دهه های گذشته در دل دانشجویان ترکزبان انباشته شده است. دانشجویان آذربایجانی همان کاری را می کنند که هر انسانی، تا جائی که خود، زبان و فرهنگ خود را ارج بگذارد، میبایست به آن دست یازد؛ به خیابانها می ریزند تا پرخاش کنند و فریاد ناخرسندی خود را بگوش همگان برسانند. در این میان خواسته های انباشته شده پایه ای (مانند آموزش به زبان مادری، پرورش و گسترش فرهنگ، آئینها و بویژه کیستی آذربایجانی) جائی برای دم زدن میابند و پارچه نوشته ها از پرخاش به روزنامه ایران فراتر می روند و دیگر خواسته های آذربایجانیها را نیز دربر می گیرند. هر انسان خردمندی، که اندکی نیز از میهندوستی و مردمگرائی بهره مند باشد، از خود خواهد پرسید، دینفروشان چرا در چنین روزهائی که بر سر این آب و خاک «ز منجنیق فلک تیر فتنه می بارد»، در روزهائی که هم امریکا و هم اسرائیل به هزار زبان و به روشنی و آشکار و بدون پرده پوشی فریاد میزنند که برای بزانو درآوردن ایران در آتش کینه های قومی خواهند دمید و در جائی که مایکل لدین یک روز نشستی درباره فدرالیسم در ایران برگزار می کند و روز دیگر با بکارگیری واژه هائی که ویژه نژادپرستان جدائی خواه درون و بیرون ایران است می گوید «ایران فارسستان نیست» باز هم دیوانه دیگری روانه میدان می شود تا سنگ بی خردی خود و سردمداران جمهوری اسلامی را در چاه ژرف چالشهای گریبانگیر مردم این سرزمین غمزده بیفکند تا اکنون هزارن خردمند و فرزانه در بیرون آوردن آن درمانده شوند؟ چرا در روزهائی که سیستان و کرمان در آتش گرونگانگیری و راهبندی می سوزند، خوزستان بشکه باروتی را می ماند که جرقه کوچکی را چشم براه است، در ماکو و نقده و ارومیه و دیگر شهرهای آذربایجان باختری کرد و ترک در برابر هم دندان می سایند و سازوبرگ جنگی به رخ همدیگر می کشند، در کردستان دیگ خشم مردم از این همه نابرابری و سرکوب بجوش آمده و دور نیست که این کهنترین ایرانیان همه رشته های مهر و دوستی را با کشوری که خود نخستین بنیانگذارانش بودند، پاره کنند، آری چرا درست در چنین روزهایی که سرنوشت این کشور کهنسال به تار موئی بسته است، چنین نوشته ای، که تنها و تنها ُمپنیسم ریشه دوانده در گوشه گوشه این رژیم دوزخی را برهنه به تماشا می گذارد، آذین بخش روزنامه ای می شود که نام "ایران" را بر خود نهاده است؟ ایران، نامی است که رنگارنگی فرهنگی، زبانی و آئینی این سرزمین و مردمان آنرا بیاد ما می آورد. نامی که از آنِ هیچکدام از گروههای زبانی و نژادی و فرهنگی این مردم نیست، نامی که همه پادشاهان و فرمانروایان گذشته این آب و خاک، از ترکزبان و پارسی گوی به آنش خوانده اند و واژه ای که همه چامه سرایان این پهنه، از فردوسی توسی در خراسان بزرگ تا نظامی گنجوی در اران و قفقاز و آن هزاران هزار دیگر، بدان مهر ورزیده اند و آنرا بجان و دل سروده اند. آری! زیر همین نام امروز ارزشهای انسانی بسادگی آب خوردن بزیر پای گذارده می شوند! تفو بر دینفروشان فرومایه که چنین نام بزرگی را چنین به ننگ و خواری آلوده اند! این ولی همه داستان نیست. نژادپرستانی که چهره زشت خود را پشت واژه "هویت طلب" پنهان می کنند با همه نیرو به میدان آمده اند تا از این آب گل آلود ماهی خود را بگیرند. در دو روز گذشته بیش از سیسد نامه از این گروهها بدست من رسیده که خواندن برخی از آنان جز شرم و افسوس چیز دیگری برنمی انگیزد. همان کسانی که خود "انجمن مبارزه با جنایات کُرد" می سازند، همان کسانی که هم میهنان ارمنی را با زشتترین واژه ها می نوازند، همانها که با شادی و سرور سخن از کوچ گسترده ارمنیها از استان آذربایجان میرانند و به آنها "سفر خوش!" می گویند، همانها که با نژادپرستی لگام گسیخته خود هر آنچه را که "ترکی" نباشد بزیر آفند می گیرند، همانها که بی شرمانه بر سر گور ستار خان میروند و خاک پاک این بزرگمرد تاریخ ایران را با رنگهای پرچم یک کشور بیگانه می آلایند، آری! همانها که بارها گفته اند پس از جدائی آذربایجان از ایران «این خاک مقدس را از ارمنی و کرد پاک خواهند کرد»، همان انسان ستیزانی که فریادشان از دست "شوینیسم فارس" و "پان آریانیسم" گوش جهان را کر کرده و خود هنگامی که گردهم می آیند دستها را به نشانه بوزقورد (گرگ خاکستری؛ نشان نژادپرستان تندروی تُرک، که نژاد خود را برترین نژاد جهان می دانند و بدنبال پایه گذاری امپراتوری ترک از دریای سیاه تا دریای زرد هستند و گزاره زیر شعار آنهاست: هِر عیرقین اؤستؤنده، تؤرک عیرقی/ نژاد ترک برتر از هر نژادی) بالا می برند و فریاد «کؤرد، فارس، ائرمنی! تؤرکلرین دؤشمنی!» (کرد، فارس، ارمنی! دشمن ترکان!) سر می دهند، آری همان کسانی که در بیرون "هویت طلب"اند و در درون نژادپرست، از شادی سر از پا نمی شناسند. بیهوده نیست که یکی در ایران فریاد جهاد با پانفارسیسم را سر می دهد، دیگری در یک دنباله روی کودکانه از خمینی، از آن سوی آبها برای "فرزندان برومندش، جوانان آذربایجانی" پیام می فرستد. اینها همه توش و توان خود را بکار گرفته اند تا این داستان را به "قوم فارس" و پان فارسیسم پیوند دهند ، به همان جانور ترسناکی که تنها و تنها ساخته و پرداخته پندار بیمار و روانِ پریشان خود آنها است! براستی اگر ریشه خوار شماری آذربایجانیها و زبان ترکی در "پانفارسیست" بودن جمهوری اسلامی است، ریشه سنی ستیزی، یهودی ستیزی، بهائی ستیزی، مسیحی ستیزی و بیش و پیش از هر چیز "زن ستیزی" این رژیم تبهکار را و همچنین ستیز آن با آزادی و اندیشه و دانش و پیشرفت را در کجا باید جست!؟ اینهمه دشمنی دینفروشان (و بویژه گردانندگان روزنامه ایران) با نمادهای ملی ایرانیان، با نوروز، چهارشنبه سوری، یلدا، مهرگان، تاریخ پیش از اسلام و ... سر در کدام آبشخور دارد!؟ یک روزنامه فارسی زبان بر فرهنگ و زبان آذربایجانیها، یا آنگونه که نژادپرستان می گویند "تورکها" تاخته، پس این جنگی میان فارسهای ستمگر و ترکهای ستمکشیده است، آفتاب آمد، دلیل آفتاب!!! آیا بی خردی و پوک مغزی را مرزی هم هست؟ افسوس و دریغ که دیوانگان نشسته بر تخت فرمانروائی در ایران کار این سرزمین کهن را به جائی رسانده اند که کیان آن به بادی به لرزه می افتد و هر فرومایه تازه از راه رسیده ای خود را در جایگاهی می بیند که آینده این آب و خاک را به چالش بگیرد و همآورد بجوید! ولی آماج نویسندگان روزنامه ایران چه بوده است؟ شاید هیچ آماج ویژه ای در اندیشه نویسنده نبوده باشد. درستتر بگوئیم، نویسنده چنین سخنانی و دیگر نویسندگان روزنامه های این چنینی با هر گونه اندیشه ای بیگانه اند و تیره بختی مردم این آب و خاک هم در همین است که بخش بسیار بزرگی از دست اندر کاران این کشور با اندیشه بیگانه اند، که اندیشمندان و اندیشه ورزان را در این کشور خوار می دارند و از خود می رانند و کارهای بزرگ را به مردمان خُرد می دهند و چنین می شود که روزنامه سراسری دولت را نه روزنامه نگاران کارآزموده و جهاندیده، که مشتی بی سروپا می گردانند، که پهنه روزنامه نگاری را با کوی و خیابان و سر گذر یکی می بینند، کسانی که هنری جز لودگی ندارند و ایکاش آئین همین کار را هم بخوبی می دانستند! تنها در کشوری مانند ایران است که روزنامه نگاری (روزنامه نگاران راستین پوزش مرا بپذیرند) می تواند چنین بی پروا چشمانش را ببندد و دستانش را در نوشتن آزاد بگذارد و لختی نیز به این نیندیشد که آوردن تنها یک واژه در روزگاری که دشمن گرداگرد خانه را گرفته است، بهانه بدست نژادپرستان جدائی خواه می دهد تا دست در دست دینفروشان رقص مرگ را بر سر پیکر نیمه جان ایرانزمین آغاز کنند. جوانان پاکدلی که امروز به خیابانها ریخته اند، باید بدانند که این همه، پی آمد تن دادن به فرهنگ "خودی" و "ناخودی" است که هم سران جمهوری اسلامی و هم نژادپرستان جدائی خواه به آن سخت پایبندند؛ هنگامی که رسانه های سراسری این کشور دمی از دشنامگوئی به هممیهنان سنی، اهل حق، یهودی، مسیحی، زرتشتی و بویژه بهائی باز نمی ایستند و صدائی از ما بر نمی خیزد، هنگامی که نیمی از مردم این سرزمین، زنان، در هر دمی که می کِشند و هر گامی که بر می دارند هزار بار خوار می شوند و برای آنکه از یاد نبرند که در این سرزمین جایگاهی پستتر از مردان دارند، زنده زنده در کفن سیاه پیچیده می شوند و ما خاموشیم، نباید از این نکته در شگفت شویم که این شتر روزی نیز بر در خانه ما بنشیند! اگر از آغاز بر آپارتاید جنسی و آپارتاید دینی شوریده بودیم، امروز کسی را یارای آن نبود که هر چه خواست بنویسد، بی آنکه پروای آزردگی مردم این آب و خاک را بدل راه دهد! چاره کار چیست؟ به گمان من همه کسانی که خود را پایبند به حقوق شهروندی و حقوق بشر میدانند، باید صدای پرخاش خود را بلند کنند تا مگر دست کم روزنامه نگاران بدانند که هر واژه ای را باید پیش از بزبان آوردنش ده بار و سدبار در ترازوی اندیشه بگذارند و سبک و سنگین کنند. از یاد نبریم، جمهوری اسلامی در آتش چنین کینه کشیهائی باز هم خواهد دمید و نژادپرستان جدائی خواه نیز از این نمد بدنبال کلاهی برای خود خواهند بود. آن که نوشته بود «اکنون توپ در زمین ما است» بدرستی این بازی را دریافته است؛ نمایش بی مزه ای که روزنامه ایران آغازگر آن بوده است، انبوهی از مردم بجان آمده آذربایجان را در برابرخود دارد که همشه و در سراسر تاریخ آماده جانفشانی برای این سرزمین بوده اند و اکنون برای بدست آوردن حقوق شهروندی خود به میدان آمده اند و همانگونه که نوشتم، دست به کاری زده اند که انسانی ترین واکنش هر شهروندی است و باید بر آنان آفرین گفت که دست کم تا این دم با بردباری بسیار، خردمندی و فرهیختگی خود را نشان داده اند. این نمایش ولی دو بازیگر پنهان نیز دارد، که توپ را پیوسته به هم پاس می دهند؛ دینفروشان و نژادپرستان، توپ اینبار در زمین نژادپرستان است که به ساز ناکوک گردانندگان بیخرد یک روزنامه، آواز گوشخراش جدائی آذربایجان از ایران را سر داده اند. از یاد نبریم، جای ما در کنار همه کسانی است که برای گرفتن حقوق شهروندی خود به خیابانها می آیند. اگر نرویم، جای تهی ما را نژادپرستان جدائی خواه پر خواهند کرد و بر روی این آتش افروخته بدست دینفروشان، آش خود را خواهند پخت، بی آنکه پروای جان بی گناهان را داشته باشند! داستان سوسکها و آدمها بسیار ساده است: آدمها، آذربایجانیها و کردها و فارسها و عربها و بلوچها و کوتاه سخن ایرانیانی هستند که از این همه خوارشماری و سرکوب، که یکروز به بهانه دین، یک روز به بهانه آیین، روز دیگر به بهانه زن بودن و دیگر روز به بهانه زبان و گویش روی می دهد، بجان آمده اند، و سوسکها، دینفروشان و نژادپرستان ایران ستیز هستند که دست در دست هم کمر به نابودی کیان و هستی این سرزمین بسته اند، سوسکهائی که همه ویژگیهای آمده در روزنامه ایران، برازنده هر دو گروه آنهاست.

خداوند دروغ، دشمن و خشکسالی را از ایران زمین بدور دارد

اردیبهشت هشتادوپنج

مزدک بامدادان

گریز های اجباری- بخش 1

2006-05-28T15:20:00.000-07:00

منظور بنده از آوردن مواد حقوق بشر در سخن نخست این هفته تنها درخواست این تقاضا از دولت روحانیون محترم جمهوری اسلامی بود که لطفا بیش از این مردم ایران را بچه های بی سرپرست خود ندانند

ما مردم ایرانی به هیچ نوع قیمی احتیاج نداریم و به خوبی می توانیم چنانچه شما این آش شوررا بیشتر از این به هم نزنید با وجود همه تبعیض ها و ناهنجاری ها راه حلی پیدا کنیم و با هم زندگی کنیم. آنچنان که نیاکان ما در طول تاریخ بدون هیچ مشکلی با هم زندگی می کردند و همه خود را با افتخار ایرانی می دانستند و در فکر جدا شدن از دیگران بر نمی آمدند

شما این مردم واین جامعه را با انواع احکام ریز و درشت خود و با رفتارهای مالیخولیایی خود مریض کرده اید. اینهمه معلول جسمی به جای مانده از جنگ هشت ساله با عراق ما را بس نبود که می خواهید با رفتارهای دیوانه وار خود به تعداد بیماران روانی مان هم افزوده کنید؟

جامعه ای که مریض باشد مدام به فکر فرار از جامعه بزرگ تر است. یکی از راه حل ها اعتیاد است که گریزی فردی است از کل جامعه. راه حل دوم خود کشی است که آنهم راهی برای فرار از نابسامانی های اجتماعی است . راه حل دیگری که شبیه همین است را باید متوسل شدن به مسلک های درویشی و از خود بیخود شدن های معنوی است که با کمک روانشناسی دین انجام می شود.

چهارمین راه که من هم به آن دست زده ام مهاجرت است و پشت کردن به همه مشکلاتی که حل ناشدنی می نمایند

و اما پنجمین راه حلی که به تازگی کشف شده و با ابتکار کشورهای سرمایه داربسیار هم آسان می نمایاند، اقدام جمعی برای جدا شدن از جامعه بیمار است. اگر کمی فکر کنید می توانید نشانه ای آشکار آن را ببینید
تظاهرات مردم تبریز ، آشوب های خوزستانی ها ، مهلکه های سنی های بلوچ و... همه نشانه هایی روشن از بروز راه حل پنجم است که خطر آن بسیار بیشتر از راه حل های دیگر است و ممکن است بالاخره منجر به ایجاد ایرانستانی شود که همواره محمد رضا شاه پهلوی از آن دم می زد

به همین خاطر از شما خواهش می کنم . دست از لجبازی های خود که سابقه تارخی نیز دارد ، بردارید. کشور در خطر است . دیگر دوران مشروطه و حکومت ملی مصدق و انقلاب سفید شاه و مردم و انقلاب خونین خمینی و منافقین به سرآمده است. دوره جدیدی آغاز می شود که هستی همه را در خواهد نوردید

ادامه در بخش 2

اهمیت منشور حقوق بشر کورش کبیر

2006-05-28T13:08:00.000-07:00

در زمانه ای که بیشتر مردم دنیا در دستان حکومت های استبدادی گرفتار بودند . قطعه ای از زمین سبزدر زیر آسمان آبی خود مردمانی را می پروراند که بر اساس خواستی اهورایی می بایست به صف پرچمداران آزدی و آزدی خواهی در جهان تبدیل شوند
این مردم در درازای تاریخی پر فراز و نشیب همه کاستی ها برای رسیدن به جامعه ای آزاد و پر از داد را از سر راه بر داشتند و با درایت خود منشوری را به قلم پادشاهشان کورش بزرگ بر خاطره سنگی تاریخ حک کردند که هزاران سال پس از آنها هنوز پا برجاست
اما آنچه باعث حیرت است آنکه اگرچه آثار آن تمدن هنوز برجاست ،اما متأسفانه نشانی از آن فرهنگ نه تنها در سرزمینی که خاستگاه آن منشور است باقی نیست بلکه در دیگر کشورهایی نیز که باورانه به دنبال رسیدن به جامعه ای با همان مشخصات هستند نیز هنوز سایه استبداد کبیر فرانسه و جهل قرون وسطا را برای رسیدن به آن احساس می کنند
هنوز کسی به راستی معنی و مفهوم آزادی سکونت را نمی فهمد و یا نمی داند آزادی بیان و عقیده چه مفهومی دارد
این فرهنگ که به راستی باید ریشه های آن را در آموزه های شیرین و انسانی و ابدی اشو زرتشت جستجو کرد از همان ابتدای تأسیس دولت در سرزمین ایران ویج از دولت هایش می خواست به همه افراد اجازه بدهد با آزادی و بدون مهابا سخنان خود را به زبان آورد. حتا اگر باور همه به درستی بر آن باشد که این فرد دروغ گوست
به همین خاطر است که نخستین منشور حقوق بشر در ایران صادر می شود
بسیاری از اندیشمندان ایرانی هنوز امروز نمی دانند که اهمیت این منشور از چه قرار است. برای آگاهی اینگونه افراد لازم است داستان مشروطه وتضاد های آن با مشروعه را از دل تاریخ ایران بیرون کشید تا همه به خوبی اگاه باشند که این آزادی در برهه ای از تاریخ ایران آنچنان دچار شکست و پریشانی شد که دیگر نتوانست سر بلندکند
بله در زمانه ای دور اعراب بایده نشین پس از چیرگی بر همه بیابان های عربستان و کسب قدرتی روزافزون برای تصرفات دامنه دار وبه دست آوردن ثروت بیشتر ، به سرکردگی عمر به ایران حمله کردند. این مردم که با ابور بر عقاید دین تازه پذیرفته بودند که باید برای مسلمان کردن مردمان دیگر از هر حربه ای استفاده کرد . با شمشیر ذوالفقار به ایران تاختند. در طول تاریخ هرگاه قبیله ای وحشیو خونخوار به مردمی باشواد و با فرهنگ حمله کرده اند به سبب نبود شور و شوق وحشی گری در مردمی که مورد حمله قرار می گرفته اند . بی هیچ تردیدی شاهد شکست و ازمحلال و نابودی قوم متمدن بوده ایم
ایرانیان نیز به همین خاطر و به خاطر استفاده ازشیوه های تروریستی و استشهادی توسط وحشیان حمله کننده به سختی شکست خوردند
در بسیاری از شهرها مردم تا آخرین قطره خون خود مقاوت مردند و پس از شکست نهایی با تن در دادن به بندگی و ظلم چیره شدگان حتا با پرداخت مالیات های سرانه تن به اسلام ندادند
اما چیره شدگان حق سخن گفتن ب زبان قومی و محلی را از اقوام گوناگون ایرانی شامل ترک و لر و کرد و بلوچ و خراسانی و گیلانی گرفند و همه را مجبور کردند تا به بان تازی سخن بگویند. و چون ایرانیان زبان دیگری را یاد نمی گرفتند و هرگز سعی نکردند آن را به کار بندند چیره شدگان در کتاب دینی شان که قرآنش نامیدند ایرانیان را عجم یعنی گنگ و الکن نامیدند
.

جوهر دموکراسی در قلب فرهنگ ایرانی

2006-05-26T10:28:00.000-07:00

اگر نقش ژورناليسم علمی را، به عنوان چشم و گوش خرد جمعی، محصول قرن بيستم بدانيم، ژورناليسم ـ در مقام وسيله ای برای خبر رسانی ـ از چند هزار سال پيش وجود داشته و به معنی آگاهی دادن به مردمان بوده است ـ آگاهی هايي که به شناخت زندگی مردم شهرنشين، و به بهتر شدن زندگی و ساختن آينده شان کمک می کرده است. از همان ابتدا، اولين ژورناليست های جهان، يعنی جارچی ها، در شهرها جار زدند، از آمدن فلان بزرگ به شهر گفتند، از شروع جنگ گفتند، از خبرهای جنگ گفتند، و از آمدن و رفتن فلان بيماری و شیوه های مداوای آن گفتند

آنگاه روزنامه نويس ها پيدا شدند. آنها خبرها شان را بر پوست و چرم و گِل نوشتند، حتی شعرها و داستان ها و نقاشی هاشان در اين روزنامه ها نوشته شد. سرزمين ما هم، مثل يکی دوتای ديگر از سرزمين های باستانی، از همان زمان ها صاحب رسانه بوده است؛ هنوز نوشته هايي که بر پوست و چرم و به خصوص گل حک شده به عنوان اولين کارهای جدی رسانه ای ما موجود است. خبرهای مهمی هم در بين آنها پيدا می شود که هنوز به درد ما هم می خورد

هنوز ما به روزنامه ای که منشور کوروش را بر آن نوشتند می باليم. راستی کدام روزنامه نويس بود که آن را نوشت؟ درست است که انديشه ای که در آن منشور (يا روزنامه ) است از آن مردمان آن زمان ايرانزمين است، و درست است که اين انديشه از زبان کوروش بزرگ گفته شده، اما آن ها که آن را نوشتند چه کسانی بودند که ما پس از سه هزار سال همچنان روزنامه شان را می خوانيم و تفسیر و تحليل می کنيم؟

من نمی دانم ژورناليست های آن زمان هم مثل ژورنالیست های امروز ما در ايران و در کشورهای ناآزاد زير نظر دولت کار می کردند يا نه؟ آيا آنوقت ها هم سانسور بوده است؟ يا وقتی ژورناليستی چيزی را می نوشت که موافق طبع حاکمی يا بزرگی نبود «پوست نوشت» او را پاره می کردند، «گِل نوشت» او را می شکستند و يا خود او را به زندان می انداختند تا جريمه خبررسانی و آگاهی دادن خود را پس دهد؟ نمی دانم

اين را می دانم که، به خصوص پس از حمله اعراب به ايران، روزنامه های مخفی يا شب نامه ها و

شب گويه هايي هم وجود داشته اند ـ شب نامه هايي برای فرا خواندن مردمان به مبارزه با مهاجمين، يا برای فراموش نکردن دين گذشته و زندگی گذشته خود

همچنين، آن چه می شود ردش را در تاريخ به روشنی ديد آن است که، در پی حمله اعراب تا اواخر قرن

نوزدهم، ما ژورناليسم آزاد نداشته ايم. تازه در آن هنگام هم فقط چند تنی پيدا شدند که ـ بيرون از مرزهای ايران، در انگلستان و مصر و هند و ترکيه ـ روزنامه هايي منتشر کردند و ژورناليسم آزاد ما را بنا نهادند. ياد ميرزا ملکم خان و جلال الدين کاشانی و میرزاد مهدی خان تبريزی و ديگرانی که در تبعيد و غربت ژورناليسم آزاد ما را بنا نهادند روشن باد.

پس از آن، و تا امروز، ما جز در دوران کوتاه (دوره ای در انقلاب مشروطيت، دوره ای پس از جنگ جهانی دوم و در اوايل سلطنت محمدرضا شاه، دوره ی نخست وزيری دکتر مصدق، و چند ماهی در حوالی قبل و بعد از انقلاب پنجاه و هفت)، چيزی به نام ژورناليسم آزاد در سرزمين مان نداشته ايم. اما، اين نکته گفتنی است که ما، در طول اين تاريخ نمی توانيم زمانی را پيدا کنيم که ژورناليسمی به آزادی و به وسعت امروزمان در خارج کشور داشته باشيم، نشده که اين همه روزنامه، اين همه مجله چاپی و اينترنتی، اين همه راديو و تلويزيون و به طور کلی چنين فضای رسانه ای بزرگی را داشته باشيم که بتوانيم به دور از سايه حکومت های ديکتاتوری و بدون سايه سياه سانسور بگويیم و بنويسیم.

اما هيچ فکر کرده ايم که چرا ژورناليسم آزاد ما در خارج کشور، با آزادی بيان بی حد و حصر خود، در اين بيست و هفت سال حتی نتوانسته يک حرکت منسجم را تعقيب کند، سهل است حتی نتوانسته چند شخصيت محبوب بيافريند؟ پاسخ من به اين پرسش آن است که مردمان ما هنوز ژورناليسم ما را باور ندارند و اين ناباوری دلايلی ساده دارد

نخست اينکه آنها اساساً تجربه آزادی بيان را ندارند و عادت کرده اند که همچنان رسانه ها را تابع جايي و قدرتی ببينند؛ يعنی هنوز باور ندارند که ژورناليستی می تواند با آزادی تمام و بی تيغ سانسور و بر کنار از اراده حزبی و گروهی و تجاری و مالی بگويد و بنويسد

دوم اينکه، در طول ده پانزده سال اخير که صدای اين ژورناليسم رسا شده و به همه جای سرزمين ما رسيده، صدايي اعتماد برانگيز نبوده است و، در نتيجه، مخاطبان آن ـ حتی وقتی برنامه های جدی اين رسانه ها را خوانده و ديده اند ـ بيشتر به عنوان سرگرمی و وقت گذرانی به آن نگاه کرده اند تا به عنوان امری جدی

اما يک ملت، يک جامعه، چگونه می تواند به درک درست از دموکراسی، به شناخت آن ، و به خواست آن برسد و، آنگاه، آماده شود و بکوشد که آن را به دست آورد؟ من يکی از معتقدان به آزادی بيان، بدون حد و حصر، هستم و آن را به عنوان يکی از مهم ترين دست آوردهای بشری می دانم. اما باور دارم که انسان دوستدار آزادی بيان بدون درک فرهنگ دموکراسی هرگز راه به آن آزادی نمی برد. و جامعه بی فرهنگی که از درک دموکراسی عاجز است شانس درآغوش کشيدن بزرگترين محبوب جهان، يعنی آزادی و دموکراسی، را نخواهد داشت

مشکل ما مشکل سياسی نيست؛ مشکل ما طبيعتی فرهنگی دارد. ملت ما، قبل از شعارهای سياسی و برنامه های سياسی، به آموزش فرهنگی نياز دارد. متاسفانه، رسانه های آزاد ما کمترين توجه را به اين نوع آموزش فرهنگی داشته اند. حال آنکه ژورناليسم آزاد ما اگر واقعا قصد خدمت دارد، اگر می خواهد که نامش در تاريخ آينده سرزمين مان، به عنوان يکی از سازندگان دموکراسی و آزادی ثبت شود، چاره ای ندارد جز اين که کار اصلی اش را اختصاص به آموزش های فرهنگی دهد

متاسفانه حافظه ی فرهنگی ما منحصر شده به ادبيات. ما حافظ و سعدی و فردوسی و مولوی را اگر هم خوب نشناسيم اما به اسم می شناسيم و همه ی غرورمان به آن هاست. اما در ارتباط با مسايل مربوط به گذشته ايرانی خودمان، در زمينه های جامعه شناسی و فلسفه و تاريخ و زيست شناسی و انسان شناسی و علوم ديگر، حافظه فرهنگی نداريم. جز در چند شعار تاريخی ـ که در کتاب های درسی مان بوده و حالا حتی آنها را هم حذف کرده اند ـ در هيچ کجايي، به صورت علمی، به ما نگفته اند که چرا و چگونه ما هم می توانيم مدعی باشيم که در ساختن فرهنگ جهان و تمدن بشری دخالت داشته ايم و، در نتيجه، ما هم می توانيم يقين داشته باشيم که زمينه مناسب را برای رسيدن به همان نوع دموکراسی که در غرب هست در پيشينه ی فرهنگی خود داريم.

فرهنگ گسترده ايرانی دارای ارزش های متعددی است که می تواند جامعه ما را از بومی بودن نجات داده و به فرهنگ جهانی پيوند دهد. در درون فرهنگ ايرانی ما، درست مثل فرهنگ غربی، جوهر دموکراسی نهفته است.